Трансгенді ағзалар орындаған: Құсайн Е

Loading...


Дата07.04.2020
өлшемі12.3 Kb.

ТРАНСГЕНДІ АҒЗАЛАР

Орындаған: Құсайн Е

Мақұлбек А

БТ-23

Тексерген: Кішкенебаева Д.Ө


Қарағанды 2020

Е. А. Бөкетов атындағы Қарағанды университеті

Биология-География факультеті

Биотехнология мамандығы


Трансгенді ағзалардың алу көзі болып - ең алдымен трансгенді жануарларды өсіру болып келеді.Мысалы,егер де тасымалданған генге,оның қайдан алынғанына байланыссыз бактериядан,өсімдіктен,адамнан,жануардан)қалыпты жағдайда бауырда қызмет атқаратын тышқан генінің реттеушісін жалғаса,онда көшіріп орнатылған ген трансгенді жануардың бауырында жұмыс атқарады.

  • Трансгенді ағзалардың алу көзі болып - ең алдымен трансгенді жануарларды өсіру болып келеді.Мысалы,егер де тасымалданған генге,оның қайдан алынғанына байланыссыз бактериядан,өсімдіктен,адамнан,жануардан)қалыпты жағдайда бауырда қызмет атқаратын тышқан генінің реттеушісін жалғаса,онда көшіріп орнатылған ген трансгенді жануардың бауырында жұмыс атқарады.

Белгілі бір қызметке жауапты генді ағзадан бөліп алып керекті жерге енгізу қиынға соғады. Ол үшін фермент транстриктаза ДНҚ–ны бұзып, одан жеке гендерді бөліп алады. Осы қызметті ДНҚ тізбегіне өз геномын ендіруге қабілеті бар agrobacterium tumefaciens бактерияға жүктейміз.

  • Белгілі бір қызметке жауапты генді ағзадан бөліп алып керекті жерге енгізу қиынға соғады. Ол үшін фермент транстриктаза ДНҚ–ны бұзып, одан жеке гендерді бөліп алады. Осы қызметті ДНҚ тізбегіне өз геномын ендіруге қабілеті бар agrobacterium tumefaciens бактерияға жүктейміз.

Зерттеушілердің айтуы бойынша трансгенді ағзалардың дәрілік заттар нарығында айтарлықтай альтернативтi болмақшы. Қазіргі кезде генетикада екі түрлі бағыт қарастыруда, бірі – клондау болса, екіншісі – трансгенді ағзалар мен жануарларды жасау.

  • Зерттеушілердің айтуы бойынша трансгенді ағзалардың дәрілік заттар нарығында айтарлықтай альтернативтi болмақшы. Қазіргі кезде генетикада екі түрлі бағыт қарастыруда, бірі – клондау болса, екіншісі – трансгенді ағзалар мен жануарларды жасау.

Трансгенді ағза – тірі ағзаның геномына өзге ағзаның гені ендірілген жағдайда пайдаланылатын термин.Трансгенді жануарларды алу технологиясы қазіргі кезде жақсы жолға қойылған.Клонданған гендерді жұмыртқа клеткаларына немесе алғашқы сатыдағы эмбриондарға енгізудің бірнеше әдісі табылған.Бөгде ген реттеушісіне байланысты әртүрлі тканьдарда қызмет атқарады.

  • Трансгенді ағза – тірі ағзаның геномына өзге ағзаның гені ендірілген жағдайда пайдаланылатын термин.Трансгенді жануарларды алу технологиясы қазіргі кезде жақсы жолға қойылған.Клонданған гендерді жұмыртқа клеткаларына немесе алғашқы сатыдағы эмбриондарға енгізудің бірнеше әдісі табылған.Бөгде ген реттеушісіне байланысты әртүрлі тканьдарда қызмет атқарады.

ТРАНСГЕНДІ АҒЗАЛАР

  • Трансгенді жануарлардан алынған ағзалар – арзан, әрi тәжірибелік нәтижені тезірек береді. Сыртқы келбеті жағынан еш айырмашылығы жоқ. Олардың жалғыз айырмашылығы – жануар клеткасына адамның гендері имплантацияланған.

ЖАНУАРДАН АДАМҒА ТРАНСПЛАНТАЦИЯ

  • Жануардан адамға тарансплантация трансгенді жануарларды жасағаннан бастап – бөтенсіну қабілетін жоғалтуға байланысты дамуы жалғасуда. Науқастардың 25% жүректің, бүйректің, бауырдың т.б. Донорлық мүшені қажет етуде.

ТРАНСГЕНДІ АҒЗАЛАРДЫ АЛУ

  • Транс гендік жануарларды алу біруақытылы қарапайым да, күрделі болып келеді. Дені сау адам жасушасынан ағзаның белгілі бір қызметі жөнінде ақпараты бар ДНҚ-нің бір бөлігі бөлініп алынады. Мысалы: егер жүрек ауруларынан дәрі керек болса, жүрек жұмысына жауапты ген бөлініп алынады.

ТРАНСГЕНДІ АҒЗАЛАРДЫ АЛУ

  • Кейін ұрғашы жануардан ұрықтанған жұмыртқа жасушасынан басқа барлық жасушалар алынып тасталады. Оған адамның ДНҚ бөлігі ендіріледі. Бұл экстрокорпоральды ұрықтануға өте ұқсас келеді. Тек мұндағы еркек спермасының орнына, ғалымдар адамдарға ДНҚ бөлігін орнатады. Алайда, адамның гені ене алмай, өсе алмаған жағдайда, жануардың трансгенді болып шықпауы да мүмкін.

РЕСЕЙДЕГІ ТРАНСГЕНДІ АҒЗАЛАР

  • Ресей елінде самототропин генін тасымалдайтын трансгенді жануарлар жасалды. Олар қарапайым өз түрлестерінен еш айырмашылық байқалмады. Оларды белсенді түрде медицинаның трансплантология саласында қолданылады.

ТРАНСГЕНДІ АҒЗАЛАР

  • Трансгенді ағзаларды ксенотрансплантологияда да қолднылады. Олардың негізгі донорлары болып шошқаболып табылады, өйткені мүшелер мен иммунологиялық қасиеттерінің ұқсастығы жоғары болып келеді. Трансплантация кезіндегі бөтенсіну механизмі өте күрделі механизм. Озге мүшеге ағзаның қарсы шығу сигналдары болып – мембрананың сыртқы бетінде шоғырланған ақуыздар атқарады. Ал трансплантацияланған жасушаларда олар адам белоктарымен алмастырылған.

ИТАЛИЯДАҒЫ ЖАҢАЛЫҚ

  • Италиялық ғалымдарға адам гені бар шошқалардың бір отарын жасады. Ең алғаш рет клондайтын жануар үшін адам шауіті қолданылды. 20 жатырдан 205 шошқа алынды. Олардың жартысында адам гендері орнықты орналасып, және олар барлық негізгі ағзаларда байқалды.

ТРАНСГЕНДІ СҮТҚОРЕКТІЛЕР

  • Адам ауруларын зерттеуде жақсы үлгі(модель)болады,екіншіден-адамға қажетті биомедициналық препараттарды,әсіресе белоктарды өңдіру үшін табысты түрде қолданылады.
  • Қазіргі кезде зерттеушілер төмендегі мәселелерге жұмыла көңіл аударуда:

МӘСЕЛЕЛЕРІ:

  • 1) Бір түрдегі генді ғана емес хромосоманың бүтін бөлігін ауыстыру мүмкіншілігін зерттеу,ол үшін УАС негізінде құрылған кітапхананы пайдалану.
  • 2) Онкологиядағы бағыттардың бірі онкогендерді ауыстыру,яғни мутантты экспрессиялары рак ауруын тудыратын гендерді ауыстыру.
  • 3) Өсу гормондарының гендерін инсерциялау(қосу).Ірі қара малдарда ,өсу гормонының қосымша гендері бар,трансгенді жануарлардың әлдеқайда жылдамырақ өсетіні байқалған.
  • 4)Адам үшін донорлық органдар дайындалатын гендерді жануарлар клеткаларына тасымалдау.
  • Басқа геномға белгілі бір геномнан алынған немесе жасанды түрде құралған гендерді тасымалдау-трансгеноз делінеді.

ҚОЛДАНЫЛҒАН ӘДЕБИЕТТЕР:

1) Интернет желісі


2) С.Ж.Стамбеков; В.Л.Петухов-Молекулалық биология.Новосибирск,2003

Назарларыңызға рахмет!

Достарыңызбен бөлісу:
Loading...


©melimde.com 2020
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет
рсетілетін ызмет
Жалпы ережелер
ызмет стандарты
дістемелік кешені
бекіту туралы
туралы хабарландыру
біліктілік талаптары
кіміні аппараты
Конкурс туралы
жалпы біліктілік
ойылатын жалпы
мемлекеттік кімшілік
жалпы конкурс
білім беретін
Барлы конкурс
республикасы білім
ызмет регламенті
бойынша жиынты
ткізу туралы
конкурс атысушыларына
біліктілік талаптар
атысушыларына арнал
Республикасы кіметіні
идаларын бекіту
облысы кімдігіні
мемлекеттік ызмет
рсетілетін ызметтер
стандарттарын бекіту
Конкурс ткізу
дебиеті маманды
мемлекеттік мекемесі
Мектепке дейінгі
дістемелік сыныстар
дістемелік материалдар
ауданы кіміні
конкурс туралы
жалпы білім
рметті студент
облысы бойынша
мектепке дейінгі
мыссыз азаматтар
Мемлекеттік кірістер
білім беруді
дарламасыны титулды
Конкурс жариялайды
дістемелік кешен
мелетке толма
ызметтер стандарттарын
разрядты спортшы
аласы кіміні
директоры бдиев

Loading...