Тараз қаласы әкімдігінің білім бөлімі Жеңістің 30 жылдығы атындағы №38 орта мектебі



Дата14.09.2022
өлшемі10.97 Kb.
#290299
Байланысты:
1513884917, масса центрі 10 сынып, Бір сабақтан 3

Судан электр энергиясын өндіру
Ғылыми- зерттеу жұмысымның тақырыбы:
9 сынып оқушысы: Абзелова Жадыра
Ғылыми жетекшісі: Шуленова Гульжаухар
Мақсаты:

Міндеті:
  • Электр энергиясын үнемдеу
  • Арнайы құрылғыны жетілдіре отырып 10В емес 10000В энергиясын тудыру

Зерттеу өзектілігі:
Қоғам дамыған сайын энергия тұтыну қарқындап өсе түседі. Әсіресе электр энергиясының орны ерекше, себебі энергияның басқа түрлерімен салыстырғандағы, оның бірнеше артықшылықтары электр энергиясын өте аз шығынмен энергияның кез келген басқа түріне оңай айналдыруға және оны алыс қашықтыққа жеткізуге мүмкіндік береді.
Судан электр энергиясын өндіру сипаттамасы
Қоғам дамыған сайын энергия тұтыну қажеттігі қарқындап өсе түседі. Әсіресе электр энергиясының орны ерекше, себебі энергияның басқа түрлерімен салыстырғандағы, оның бірнеше артықшылықтары электр энергиясын өте аз шығынмен энергияның кез келген басқа түріне оңай айналдыруға және оны алыс қашықтыққа жеткізуге мүмкіндік береді.
Жалпы электр тогы деп электр зарядтарының кез-келген реттелген қозғалысын айтады. Электр зарядтары 2 түрге ажыратылады және ол шартты түрде оң заряд және теріс заряд деп аталады. Аттас зарядтар бірін-бірі тебеді, ал әр аттас зарядтар бірін-бірі тартады. Электростатика зарядтың өзара әсерлесу заңдылығын қарастырады. Электростатиканың дамуына Кулон, Фарадей, Ампер сияқты ғалымдар өз үлесін қосқан. Электростатика электр құбылыстарының негізі. Электр құбылысының ең басты анықтамасы ток күші- осы зарядтардың реттелген қозғалысынан пайда болады.


Судан электр энергиясын алудың жолдары
Біз бұл ғылыми жобада судан электр энергиясын алудың жолдарын қарастырдық. Біз физик ғалым Кельвиннің тамшылытқышын негізге алдық. Кельвин тамшылытқышы электр кернеуінің генерары болып табылады. Бұл құралды 1867 жылы ағылшын лорды Кельвин ойлап тапқан, сондықтан оның құрметіне «Кельвин тамшылатқышы» деп аталған. Бұл прибор арқылы 10 В ток алуға болады. Бұл құралды жасау үшін біз: оргстекло, сымдар, металл банкалар, электроскоп пайдаландық.
Бұл құралдың жұмыс принципі
Бұл құралдың жұмыс принципіне тоқталсақ. Біз ең үстінде орналасқан металл банкаға күнделікті қолданыста жүрген суды құямыз, ол банканың астында су тамшылауға арналған екі саңылауы бар. Осы саңылаудан су тамшылап екі ортада орналасқанэлектр өрісін тудырушы банкалар арқылы өтеді, осы кезде су тамшылары поляризацияланады. Екі банкаға сәйкес бұл прибордың ортасынан өткен су тамшылапр оң және теріс зарядка ие болады. Соның әсерінен бізде ток пайда болады. Әр судың тамшысымен бірге, электр заряды жинақталып отырады. Оны біз осы банкаларға сым арқылы жалғанған электроскоп стрелкасынан байқауымызға болады. Ендігі біздің алдымызға қойып отырған мақсатымыз, осы құралды жетілдіріп тек қана 10В емес 10000В электр энергиясын тудыру болып отыр.
Біз ең үстінде орналасқан металл банкаға күнделікті қолданыста жүрген суды құямыз, ол банканың астында су тамшылауға арналған екі саңылауы бар. Осы саңылаудан су тамшылап екі ортада орналасқанэлектр өрісін тудырушы банкалар арқылы өтеді, осы кезде су тамшылары поляризацияланады. Екі банкаға сәйкес бұл прибордың ортасынан өткен су тамшылапр оң және теріс зарядка ие болады. Соның әсерінен бізде ток пайда болады. Әр судың тамшысымен бірге, электр заряды жинақталып отырады. Оны біз осы банкаларға сым арқылы жалғанған электроскоп стрелкасынан байқауымызға болады.
Тамшылатқыш әдісін жетілдірудегі өз тәжірибеміз
1.Судан электр энергиясын өндіру мақсатында адамға пайызы аз несие алуға мүмкіндік туса, өндіріс көлемін бірнеше есеге арттырады.
2.Қосымша электр құбылысының ең басты анықтамасы ток күші зарядтардың реттелген қозғалысынан пайда болуына мүмкіндік туады.
3. «Кельвин тамшылатқышы» приборы арқылы 10В ток алуға болады.
4. Бұл құралды жетілдірсек 10В емес 10000В электр энергиясын үнемдей алар едік.
Ұсыныс
Қорытынды
Осы жобамен жұмыс жасау барысында алға қойған мақсаттарыма жеттім. Электр құбылыстарын зерттей отырып және оларға тәжірибелер жүргізе отырып, табиғатта,күнделікті тұрмыстағы қолданылатын электр энергиясын тиімді тәсіл арқылы судан өндіру жолын физик ғалым Кельвиннің «Кельвин тамшылатқышы» негізінде жүргізу біз үшін тиімді болды. Осы құрал жетілдіріліп қолданысқа енсе, судан электр энергиясын өндіру экономикамызға пайда әкелері сөзсіз.

И.Г. Кириллова «Книга для чтения по физике»

  • И.Г. Кириллова «Книга для чтения по физике»
  • Б.Ф. Билимович «Физические викторины»
  • Буров В.А., Никифоров Г.Г. «Фронталные лабораторная занятия по физике» М.,1974.
  • 4.Кабардин О.Ф. “Факультативный курс физики” 9 класс М.,1986.
  • Б.М. Дүйсембаев, Г.З. Байжасарова, А.А. Медетбекова «Физика және астрономия» 8-сынып оқулығы.
  • Интернет

Пайдаланылған әдебиеттер тізімі:
Назар аударып
тыңдағандарыңызға рахмет.
Келесі кездескенше!

Достарыңызбен бөлісу:




©melimde.com 2022
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет
Сабақтың тақырыбы
бойынша жиынтық
жиынтық бағалау
Сабақ тақырыбы
Сабақтың мақсаты
ғылым министрлігі
бағдарламасына сәйкес
тоқсан бойынша
Реферат тақырыбы
бағалауға арналған
Сабақ жоспары
сәйкес оқыту
жиынтық бағалауға
арналған тапсырмалар
оқыту мақсаттары
білім беретін
Қазақстан республикасы
бағалау тапсырмалары
Қазақстан тарихы
жиынтық бағалаудың
республикасы білім
мерзімді жоспар
Жалпы ережелер
бекіту туралы
тоқсанға арналған
Қазақстан республикасының
рсетілетін қызмет
нтізбелік тақырыптық
жалпы білім
болып табылады
арналған жиынтық
Зертханалық жұмыс
оқыту әдістемесі
арналған әдістемелік
Мектепке дейінгі
Қазақ әдебиеті
қызмет стандарты
бағалаудың тапсырмалары
Инклюзивті білім
білім берудің
тақырыптық жоспар
пәнінен тоқсанға
туралы жалпы
Қысқа мерзімді
атындағы жалпы
пайда болуы
Жұмыс бағдарламасы
әдістемелік ұсыныстар
республикасының білім
қарым қатынас
Әдістемелік кешені