Сөздердің бірге не бөлек жазылуы – емлеміздегі шешімін толық таппай келе жатқан мәселелердің бірі



бет3/6
Дата11.04.2022
өлшемі156.5 Kb.
#220246
1   2   3   4   5   6
Байланысты:
Темірхан Аяжан 5-СӨЖ XIX ҒҚӘТ
4 слайд Психология, Қадіров К.А, Мейрамбекұлы Әли. СРС . Дәріс - 9, Тұлғаның және топтардың қарым-қатынасы. Мақсат перизат-melimde.com, сөз, Тәрбие жұмыс жоспары
Зерттеу жұмысының әдіс-тәсілдері.

Өзіндік тұжырым жасай отырып, мынадай әдістер қолданылды: теориялық әдіс, ой-қорыту, талдау, cалыстыру.



Зерттеу жұмысының теориялық және әдіснамалық негізі.

Зерттеу жұмыстың теориялық және әдіснамалық негіздері ретінде әдебиеттану, филология, қазақ әдеби тілі, қазақ әдебиетін оқыту мәселелеріне орай жазылған ғылыми еңбектер қарастырылды.



ІІ. Негізгі бөлім
Зар-заман ақындары. Шортанбай ақынның түсінігінде Алла мен иманның арасы алшақ емес. Иманы бар адам Алласына жуық. Иман деген ұғымның бұл біржағы, яғни дінге сабақтас түсінігі. Көпшілік ұғымын танытарлық иманның екінші ұғымы бар. Ол: ар, ұят, ождан – деген ұғымдарды беретін иманның нағыз халықтық ұғымы, оның кең мағынасы. Осы ұғымнан аттап өткен иманы жоқ, ұятсыз,арсыздар, құдайға да күнәкерлер деп сынайды:

Өңкей арам залымдар

Зәремізді алады.

Арам берсең жымиып,

Қалтасына салады [3. 120].

Осындай ар-намыстан ада, нағыз имансыздар, жерді тоздырып, елді аздырып, ақырзаман туғызып жатқан сол сымпыстар деп қазақтың өз арасынан шыққан азулылардың жаңа тобын әшкерелейді.

Дулат Бабатайұлының да біраз насихат өлеңдері бар. «Алладан сұрап иманды», «Пайғамбардың ұлын айтар он бір деп», «Әуелі Алла айталық», «Иманды бұл дүниеде ер сұрайды», «Ей, мұсылман, қарындас», т.б. өлеңдерінде адамгершілік-имандылық насихат уағызы тіл бейнелеулерімен өрнектелген. «Алладан сұрап иманды» өлеңінде халықтың ортасындағы тұрмыстық-әлеуметтік қарым-қатынастардың аса қадірлісі де, құрметтісі де, ар-ұждан тазалығын биік ұстау керектігі насихатталған. 

Яссауиден басталып, Дулатпен жалғасқан «иман нұры» ілімі Абайда кемелдікпен толығады. Ол отыз алтыншы сөзінде: «Ұят кімде болса – иман сонда», – десе, отыз сегізінші сөзде: «Кімнің ұяты жоқ болса, оның иманы жоқ», – деп түйіндейді. Ұят пен ар, ынсап пен таупиқ – Абай мен Дулат поэзиясындағы имандылыққа бастар баспалдақтар. Абай имандылықты Алланы сүю, адамзатты сүю, Хақ жолын сүюмен қабыстырып, «иман нұрын» үш сүюден құралған «имани гүлге» ұластырады.

Дулат өлеңдерінің негізгі нысаналы мақсаты –«ар сатып («ар сату» тіркесі Абайға да ауысқан), қымыз ішкенше», яғни тентектік жолына түскенше, қазақтың «адам деген атақты» ақтайтын талапқа ұмтылуын тілеу [1]. 



Достарыңызбен бөлісу:
1   2   3   4   5   6




©melimde.com 2022
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет
Сабақтың тақырыбы
бойынша жиынтық
жиынтық бағалау
Сабақ тақырыбы
Сабақтың мақсаты
ғылым министрлігі
тоқсан бойынша
Сабақ жоспары
бағдарламасына сәйкес
бағалауға арналған
Реферат тақырыбы
жиынтық бағалауға
Қазақстан республикасы
рсетілетін қызмет
арналған тапсырмалар
сәйкес оқыту
Жалпы ережелер
білім беретін
бағалау тапсырмалары
бекіту туралы
республикасы білім
оқыту мақсаттары
жиынтық бағалаудың
қызмет стандарты
тоқсанға арналған
Қазақстан республикасының
мерзімді жоспар
Қазақстан тарихы
арналған жиынтық
болып табылады
бағалаудың тапсырмалары
арналған әдістемелік
жалпы білім
Әдістемелік кешені
нтізбелік тақырыптық
Қазақ әдебиеті
пәнінен тоқсанға
Мектепке дейінгі
Зертханалық жұмыс
республикасының білім
оқыту әдістемесі
Инклюзивті білім
туралы хабарландыру
білім берудің
Жұмыс бағдарламасы
туралы жалпы
қазақ тілінде
Қысқа мерзімді
тақырыптық жоспар
пайда болуы
пәнінен тоқсан