Пән: Жас ерекшеліктер физиологиясы



Дата19.11.2021
өлшемі0.69 Mb.

Қазақ ұлттық қыздар педагогикалық университеті

Пән: Жас ерекшеліктер физиологиясы

Орындаған: Шыныбек Іңкәр Қалдыбекқызы

Қабылдаған: Сартаева Акмарал Алтынбековна

Тепе – теңдік талдағыштары

Жоспар:

Сезімдік жүйкелер организмнің өзін қоршаған ортамен өзара әрекеттесуін жүзеге асыруда маңызды орын алады. Сезімдік жүйкелер немесе талдағыштар (анализаторлар) белгілі райлы ақпаратты қабылдауға және тануға арнайы құралған құрылымдардан тұратын жүйке жүйесінің күрделі бөлігі.Сезім мүшелерінің қабылдағыштарында тітіркену әсерінен қозу толқындары пайда болады,орталық жүйке жүйесіне өтеді.Қабылдағыштар қозу толқынын өткізетін жол және ми қыртысының белгілі белгілі бір аймағы организмінің тітіркенуді қабылдауын және ажырата білуін қамтамасыз ететін біртұтас жүйе талдағыштарды түзеді.


Кіріспе

Талдағыштар тітіркендіргіш табиғатына қарай:

1.Механорецепторлар- есту,тепе- теңдік,терінің сипап сезу,тірек қимыл аппаратының қабылдағыштары

2. Хеморецепторлар- дәм, иТепе – теңдік талдағышы және оның бөлімдері

іс және тіндердің химиялық заттарды сезетін қабылдағыштары

3. Фоторецептор- көру қабылдағышы

4. Терморецептор- тері, ағзалардың қызу сезгіштері

5. Ауырсынуды сезу- ноцицепторлық ерекше түрі

Тепе – теңдік талдағышы және оның бөлімдері

Тепе- теңдік (вистибулярдық ) мүшесі, көру және қозғалыс талдағыштарымен қатар, адамның кеңістікте бейімделуіне жетекші орын алады.Түзу сызықты немесе айналмалы қозғалыста кеңістікте жеделдету, баяулату ақпаратын жеткізіп, оны талдайды. Кіреберістік қабылдағыштардан шыққан серпіністер бұлшықеттердің тонүусын қайта реттейді де,дене қалпының сақталуын,қозғалысты үйлестіріп және олардың дәл орындалуын үздіксіз бақылып отырады.

Тепе теңдік талдағышы

Шеткі бөлім кіреберіс және үш имекті арналардан тұрады.Лабиринт құрамына кіреберіс апаратынан басқа иірімді түтік кіреді, есту қабылдағыштары орналасқан. Кіреберіс құрамына екі қапшық кіреді.Оның біреуі иірімді түтігінде, екіншісі имекті арналарға жақын жатады. Кіреберіс қапшықтарында отолит аппараты орналасқан.

Өткізгіш бөлімі – тепе-теңдік жүйесі( VIII жұп бас ми жүйке құрамында)–– сопақша ми – Швальбе,Бехтеров, Дейтерс,Манаков ядролары– жұлын– мишық —ортаңғы ми—вегетативтік орталықтар — торлы құрылым

Ортаңғы бөлімі – артқы орталық аймақтың төменгі жағы



Тепе - теңдік талдағыш нейрондарының маңызы

Қорытынды:

Тепе–теңдік талдағышы адамның белсенді қозғалып қимылдауына және көздерін байлап бір жерден екінші жерге ырықсыз ауыстырғанда денесінің кеңістікке үйренуіне көмектеседі.Жарғақты аппарат мидағы осы жүйенің қыртыс бөлімдерінің көмегімен, қимыл–қозғалыс бағытын, бұрылыстарды және жүрілген қашықтықты талдайды, сонымен қатар еске сақтайды.Қалыпты жағдайларда кеңістікті бағдарлау,көру және тепе–теңдік сезімтал жүйелерінің бірлескен қызметімен қамтамасыз етеді.адамның тері сезімталдығының психофизикасы жеткілікті әр түрлі: жылыны,суықты сезіну, қабылдау, ауырсыну, қышыну.Тері сезімталдығының рөлі көру және есту бұзылғанда артады.Бұл кезде адамдарда өрнекті мәтінді оқу қабілеті дамиды.


Назарларыңызға рахмет!

Достарыңызбен бөлісу:




©melimde.com 2020
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет
Сабақтың тақырыбы
бойынша жиынтық
Сабақтың мақсаты
жиынтық бағалау
Сабақ тақырыбы
ғылым министрлігі
тоқсан бойынша
рсетілетін қызмет
Жалпы ережелер
бағалауға арналған
қызмет стандарты
бекіту туралы
Сабақ жоспары
Қазақстан республикасы
жиынтық бағалаудың
жиынтық бағалауға
тоқсанға арналған
Әдістемелік кешені
республикасы білім
бағалау тапсырмалары
арналған жиынтық
арналған тапсырмалар
білім беретін
туралы хабарландыру
Қазақстан республикасының
бағалаудың тапсырмалары
арналған әдістемелік
мерзімді жоспар
пәнінен тоқсанға
Қазақстан тарихы
Реферат тақырыбы
Қазақ әдебиеті
Жұмыс бағдарламасы
бағдарламасына сәйкес
болып табылады
нтізбелік тақырыптық
Мектепке дейінгі
біліктілік талаптары
оқыту әдістемесі
республикасының білім
әдістемелік ұсыныстар
мамандығына арналған
әкімінің аппараты
туралы анықтама
жалпы білім
қойылатын жалпы
жалпы біліктілік
Конкурс туралы
қазақ тілінде
білім берудің
мемлекеттік әкімшілік