ОҚулық Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігі оқулық ретінде бекіткен Алматы, 2011

Loading...


Pdf көрінісі
бет31/189
Дата27.02.2021
өлшемі1.89 Mb.
түріОқулық
1   ...   27   28   29   30   31   32   33   34   ...   189
Педагогтың ақыл-ой мәдениеті – педагогтің іс-әрекеті кезіндегі 
өзіндік ойлауы мен шығармашылық ойы және икемділігінің деңгейі; 
түрлі  педагогикалық  жағдаяттардағы  педагогикалық,  сол  сияқты 
жаңа, күтпеген және даулы мәселелерді шешудің жолдарын талдау 
мен құралдарын таңдаудағы педагогтың ойлау процесінің тиімділігін 
туындататаын және қамтамасыз ететеін сапалар  жиынтығы.
Өздігінен  білім  алу  мәдениеті  -  өздігінен  ілім  алудың  барлық 
құрылымдарының дамуы мен жетілуінің жоғары деңгейі. Өздігінен 
білім  алу  қажеттілігі  дамыған  тұлғаға  тән  қасиет,  оның  рухани 
өмірінің  қажет  элементі  болып  табылады.  Тұлғаның  танымдық 
қажеттілігінің  қанағаттандырылуының  жоғары  формасы  болып 
санала  отырып,  өзіндік  білім  алу  адамның  елеулі  ерік  күшінің 
көрінуіне,  жоғары  деңгейдегі  саналығы  мен  ұйымшылдығына, 
өздігімен жетілу үшін іштей жауапкершілік қабылдау даярлығына 
байланысты.
Педагогикалық  қарым-қатынас  мәдениеті  –  педагог  пен 
оқушының  арасындағы  адмагершілікті  саналы  қарым-қатынасы, 
оның мазмұнында сөз мәдениеті, сыртқы өзіндік безендіру мәдениеті 
мен педагогикалық мақсатты өзара қатынас мәдениеті бар.
Қарым-қатынас  пен  мәдениеттің  ажырамас  тұтастығын 
көрсететін негізгі жол - тұлғаны дамыту, тәрбиелеу, қалыптастыруда  
оның қоршаған дүниені қабылдауы, меңгеруі және табиғи, әрекеттік, 
әлеуметтік қатынасы. 
Теориялық зерттеулер бұл тұрғыда әртүрлі бағыттар ұсынады, 
яғни  тұлғаны  дамытуда  мәдени  дамуды  қарым-қатынас    реттейді, 
оларды басқаратын және жіктейтін механизмдерін, заңдылықтарын 
анықтайды. 


61
Қарым-қатынас мәдениеті ұғымының теориясы және оны жан-
жақты  талдаудың  қажеттілігін  көрсетеді.  Ғылыми  әдебиеттерде 
терминнің мағынасы зерттеушілердің теориялық позициясына және 
ұғымның тереңдігіне тәуелді.
Ғылыми теориялық бағытта, қарым-қатынас  мәдениеті – рухани 
және  қатынастық    материалдық  құндылықтар  байлығы,  адамзат 
санасы, тұрмысы, өткені мен бүгіні. 
Мәдениеттің өзі материя қозғалысының  әлеуметтік  формасы, 
«әлеуметтік  ортаның  қажетті  шарты»,  тұлғаның  өмір  сүру  әдісі, 
әрекетінің сапалық сипаты. 
Ғылымда  «қарым-қатынас  мәдениеті»  ұғымы  бір  жағынан 
дәлелдеуді  қажет  етпейтін  қисынды  ұғым  болса,  екіншіден 
көпмағыналы тіл мәдениеті, этикеті, мінез-құлқы  тұрмысы, салты 
т.б. болып жіктеледі.
Алайда  қарым-қатынас  мәдениеті,  қарым-қатынас  және 
мәдениет  ұғымы  синтезінде  төмендегідей  логикалық  анықтамаға 
сүйенеді: «қарым-қатынас мәдениеті - адамзаттың мәндік сапаларын 
жақындастыруға бағытталған адамгершілік, саналылық әрекеттер».
Зерттеуде  О.  Араковская  берген  бұл  тұжырым  қарым-қатынас 
мәдениеті ұғымын  білім беруде қажетті педагогикалық мазмұнмен 
толықтыруға бетбұрыс жасайды. 
Қарым-қатынас  мәдениеті  адамзат  үшін  әртүрлі  деңгейде, 
әртүрлі кезеңде қалыптастыруды қажет ететін құбылыс. 
Болашақ кәсіпті игеру жолында да оның өзіндік ерекшеліктері, 
өлшемдері, бағыттары бар. Осыған орай, қарым-қатынас  мәдениеті 
ұғымын  жалпы  құндылықтардан  ажырата  қарастыру  үшін  кәсіби 
қарым-қатынас мәдениеті ұғымын қолдануға болады. 
Қазіргі қоғам сұраныстары рухани және материалдық сфералар  
аясында қарым-қатынас проблемасын өте маңызды етіп көрсетеді. 
Қарым-қатынас  адамның  өмірлік  іс-әрекетінің,  әсіресе  білім, 
ғылым,  өнер  салаларында  бөлінбейтін  бөлшегі  болып  табылады. 
Оның  дәлелі  ретінде  білім  мен  мәдениеттің  терең  байланысын 
айтуға болады. 
Болашақ  педагогтардың  кәсіби  мәдениетін  дамыту  қазіргі 
уақытта  психологиялық-педагогикалық  зерттеу  мәселесіне  айна-
луда. Көптеген ғалымдардың көзқарасы бойынша, болашақ маман 
даярлауда  студенттерге  педагогикалық  әдеп,  іскерлік,  дағдыны 
қалыптастырудағы  басты  компоненттерінің  бірі  –  педагогикалық 
мәдениет шарттарын айқындау болып табылады.


62


Достарыңызбен бөлісу:
1   ...   27   28   29   30   31   32   33   34   ...   189
Loading...




©melimde.com 2020
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет
Сабақтың тақырыбы
Сабақтың мақсаты
рсетілетін қызмет
Сабақ тақырыбы
Жалпы ережелер
қызмет стандарты
бойынша жиынтық
жиынтық бағалау
ғылым министрлігі
бекіту туралы
Әдістемелік кешені
туралы хабарландыру
тоқсан бойынша
Сабақ жоспары
бағалауға арналған
Қазақстан республикасы
жиынтық бағалаудың
тоқсанға арналған
Жұмыс бағдарламасы
біліктілік талаптары
әкімінің аппараты
арналған жиынтық
туралы анықтама
Қазақстан республикасының
білім беретін
республикасы білім
мамандығына арналған
қойылатын жалпы
Конкурс туралы
жалпы біліктілік
мемлекеттік әкімшілік
жиынтық бағалауға
бағалау тапсырмалары
арналған әдістемелік
Қазақстан тарихы
жалпы конкурс
қатысушыларға қойылатын
арналған тапсырмалар
бағалаудың тапсырмалары
мерзімді жоспар
Қазақ әдебиеті
пәнінен тоқсанға
әдістемелік кешені
Мектепке дейінгі
ортақ біліктілік
Қазақстан облысы
қызмет регламенті
ткізу туралы
конкурс қатысушыларына
біліктілік талаптар
мамандығы бойынша

Loading...