Оқу әдістемелік кешені 13 мамыр 2016 года №292 жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру мемлекеттік білім беру стандарты және типтік оқу жоспары негізінде профессор Е. С

Loading...


бет27/36
Дата04.05.2021
өлшемі0.6 Mb.
1   ...   23   24   25   26   27   28   29   30   ...   36
Дәріс №12

Тақырып: Космология. Космологиялық модельдер.

Қысқаша мазмұны. Космология мен жоғарғы энергия физикасының байланысы. Ұлғаюдағы әлемнің физикалық процестері. Әлемнің инфляциялық моделі. Космогонияның өзектік мәселелері.

Космология (гректің kosmos – дүние, Әлем және logos – ілім) –астрономия бөлімі, астрономиялық бақылаулар жүргізетін Әлем бөлігінің эволюциясын, құрылысын тұтастай зерттейтін ғылым. Космологиялық теориялардың эмпирикалық негізі астрономиялық бақылаулар нәтижесі болады. Космологияның теориялық базисы физиканың материя қозғалысын сипаттайтын негізгі заңдары болады. Космология қорытындары мен жалпыламаларының дүниетанымдық маңызы өте зор. Бізді қоршаған ортаның құрылысы туралы ілімдер адамзаттың мәдениетінің өте маңызды элементі болады. Математикалық негізі бар бірінші космологиялық модель Птолемейдің (2ғ.б.д.) 1500 ж. созылған Әлемнің геоцентрлік жүйесі.Оны ауыстырған Коперниктің (16 ғ.б.д.) Әлемнің гелиоцентрлік жүйесі. 20-шы ғасырдың басында Әлем галактикалар дүниесінен (Метагалатика) құралған деген ілім орын алды. Птолемейдің моделі Жер-Ай жүйесінің құрылысын сипаттады, ал Коперник жүйесі Күн жұйесінің моделі болды. Қазіргі астрофизикалық бақылаулар жүздеген Мпк-тен асатын масштабтарда (ең үлкен галактикалар шоғырының размері 10-20 Мпк жуық) материяның ұлестірілуі біртекті және барлық бағыттар Әлемде тең хұқықты. Осыларға сүйенген Фридманның космологиялық моделдерінде материя үздіксіз орта, кеңістікті бірқалыпты толтырған және әр уақыт мезетінде белгілі ρ тығыздығы және р қысымы бар.

Барлығының теориясы (англ. Theory of everything, TOE) — гипотетикалық бірлестірілген физико-математикалық теория, барлық белгілі фундаменталды әрекеттесулерді сипаттайтын. Алғашында бұл термин мысқыл мағынасында қолданған. Уақыт өте кванттық физикада табиғаттағы әрекеттесудің төрт түрін біріктеретін теорияны белгілейтін болды, кейінірек ғылыми әдебиетте «өрістің бірлестірілген теориясы» деп қөлданады. «Барлығының теориясын» құрастыру мәселесі кванттық механика және жалпы салыстырмалылық теорияның қолдану аймақтары әр түрлі болуында: кванттық механика микроәлемді бейнелейді, ал ЖСТ – макроәлемді сипаттау ұшін қолданады.


Достарыңызбен бөлісу:
1   ...   23   24   25   26   27   28   29   30   ...   36
Loading...




©melimde.com 2020
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет
Сабақтың тақырыбы
Сабақтың мақсаты
бойынша жиынтық
жиынтық бағалау
Сабақ тақырыбы
рсетілетін қызмет
ғылым министрлігі
Жалпы ережелер
қызмет стандарты
тоқсан бойынша
бекіту туралы
Әдістемелік кешені
бағалауға арналған
Сабақ жоспары
туралы хабарландыру
тоқсанға арналған
жиынтық бағалаудың
арналған жиынтық
Қазақстан республикасы
бағалау тапсырмалары
жиынтық бағалауға
арналған тапсырмалар
бағалаудың тапсырмалары
Қазақстан республикасының
республикасы білім
білім беретін
пәнінен тоқсанға
Жұмыс бағдарламасы
біліктілік талаптары
Қазақстан тарихы
арналған әдістемелік
әкімінің аппараты
туралы анықтама
мамандығына арналған
қойылатын жалпы
Конкурс туралы
жалпы біліктілік
мемлекеттік әкімшілік
Қазақ әдебиеті
мерзімді жоспар
Мектепке дейінгі
жалпы конкурс
қатысушыларға қойылатын
әдістемелік кешені
оқыту әдістемесі
Қазақстан облысы
ортақ біліктілік
қызмет регламенті
пәнінен тоқсан
мамандығы бойынша
болып табылады

Loading...