Орындаған: Хабилбол Құндыз Қазақ филологиясы 402-топ

Loading...


Дата20.09.2021
өлшемі18.13 Kb.

Орындаған: Хабилбол Құндыз

Қазақ филологиясы 402-топ.

  Жалпы сын туралы түсінігіңізді сипаттаңыз. Төңкеріс алдындағы тарихи-әлеуметтік жағдайларды жүйлеңіз. Әдеби сын және эстетикалық таным-білік туралы баяндаңыз. Тарих және уақыт тұрғысынан баяндаңыз.



Сын-көркем әдебиетттің, әдебиеттану ғылымының,одан қалды бүкіл әдеби процесстің жол басшысы.Ол күллі әдебиеттің,оның ғылымының ішкі мүмкіндіктерін,не бар,не жоғын,күш қуатын саралап біле отырып,алдағы асуларға бастайды.Сынның басты мақсаты- көркем шығарманы талдау,бағалау.Сын дегеніміз-белгілі әдеби шығарманың жетістіктері мен кемшіліктері хақындағы пікірлер.Cын атқарар маңызды міндеттің бірі-үгітшілік,насихатшылық .Ол әдебиетте туындап жатқан жағалықтарды дер кезінде оқырман қауымға үгіттеп,жақсы дүниелерді оқуға ұсынып отырады.Сын әдебиет емес,ал әдебиет сынның зерттеу объектісі.Сол себепті ол әр кезде әдебиеттің шынайы жанашыры бола білді. «Сын күдікке жақын» деп жазады В.Г.Белинский. Сында артық, кем пікірлер айтылуы мүмкін.Мүмкін ғана емес аса қажет.Әдеби сында ерсілі-қарсылы,қайшылықты ойлардың айтылуы заңды құбылыс.Белгілі бір мәселе төңірегінде пікірлесулерді өрбіту мақсатымен өзіне “оқ жаудыру” үшін әдейі қиғаш жазылған сын мақалалары да жарық көруі күмәнсіз.Әдебиетіміздің дамуы жайлы түрліше пікірлердің айтылып,ол төңіректе таластар туып жатуы сынның да жемісті жoлда екенінің белгісі.Сын мұраты -көркем туынды,не әдеби процесс хақында алғашқы пікір білдіру.Сын -сан сипатты аса күрделі сала.Оны апарып тек мынаған жатады деп,тар көлемге тығып қоюға болмайды.Әдебиет сынмен көркейеді.Бәйгеге қосатын атты жаратып,құйрық жалын сүзіп жіберсе, көрікті болып,жұтынып шығады. Әдебиетке де сондай күтім,сондай сын керек.Әсіресе,әдебиетті сынау біз сықылды жұртқа керек,өйткені,бізде әлі жөнді әдебиет жоқ,бар болса балапан,буыны бекіп ,бұғанасы қатқан жоқ,әдебиетті тәрбиелей, мәпелей білсек,біздің де ақындарымыз, жазушыларымыз санатқа қосылады. Сын аулына соқпай кеткен қалам иесінің шығармашылық қазанының бір қайнауы жетпей жататындай.А.С.Пушкиннің: «Сын-ғылым.Сын өнер мен әдебиеттің туындыларындағы сұлулық пен кемшіліктерді ашып отыратын ғылым»-деуінің өзі де бұл пікірдің қаншалықты тереңде жататынын аңғартса керек.К.Сыздықов: «Әдебиет сыны жазылу формасы жағынан көркем әдебиетке қанша әдебиетке жақын болғанымен,әдебиет туралы ғылымның бір түрі болып саналады»,- деп жазады.

Әдеби сынның даму арнасы-баспасөз. Сондықтан сынның дамуы баспасөздің дамуына тікелей байланысты.19 ғасырың екінші жартысында қазақ даласында баспасөздің тууы шын мәніндегі жазба әдеби сынның пайда болуына тікелей қолайлы жағдай туғыздыӘдебиетке қатысты алғашқы сын мақалалар 19 ғасырдың соңғы ширегінде шыға бастаған «Түркістан уалаяты газеті» мен «Дала уалаяты газеті» беттерінде көрінді.Қазақ баспасөздерінің қарлығаштары болған бұл газеттер әлеуметтік рухани ойларды оятумен бірге әдеби ой-пікірлердің де көш басында тұрды. «Түркістан уалаяты газеті» алғаш Ташкентте шығып тұрған «Түркистанские ведмости» газетіне қосымшасы ретінде кейіннен жеке бөлініп айына екі рет қазақша жарық көріп ұрды.Газет бетінде қазақ халқының тұрмыс тіршілігі туралы түрлі тақырыптағы мақалалармен қатар әдебиетке тілге байланысты бірсыпыра материялдар жарияланды.Сөйтіп қазақ баспасөзінің тұңғышы болып саналатын «Түркістан уалаяты газеті» беттерінде қазақ ауыз әдебиетіне әдеби тілге жекелеген ақындарға қатысты материалдар алғаш рет тасқа басылып оқырман қауыма жолданды. «Түркістан уалаяты газеті» алғаш Ташкентте шығып тұрған «Түркистанские ведмости» газетіне қосымшасы ретінде кейіннен жеке бөлініп айына екі рет қазақша жарық көріп ұрды.Газет бетінде қазақ халқының тұрмыс тіршілігі туралы түрлі тақырыптағы мақалалармен қатар әдебиетке тілге байланысты бірсыпыра материялдар жарияланды.Сөйтіп қазақ баспасөзінің тұңғышы болып саналатын «Түркістан уалаяты газеті» беттерінде қазақ ауыз әдебиетіне әдеби тілге жекелеген ақындарға қатысты материалдар алғаш рет тасқа басылып оқырман қауыма жолданды.

Достарыңызбен бөлісу:
Loading...




©melimde.com 2020
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет
Сабақтың тақырыбы
Сабақтың мақсаты
бойынша жиынтық
Сабақ тақырыбы
жиынтық бағалау
ғылым министрлігі
рсетілетін қызмет
Жалпы ережелер
тоқсан бойынша
қызмет стандарты
бекіту туралы
бағалауға арналған
Сабақ жоспары
Әдістемелік кешені
Қазақстан республикасы
тоқсанға арналған
жиынтық бағалаудың
туралы хабарландыру
жиынтық бағалауға
арналған жиынтық
бағалау тапсырмалары
арналған тапсырмалар
білім беретін
республикасы білім
Қазақстан республикасының
бағалаудың тапсырмалары
мерзімді жоспар
Қазақстан тарихы
пәнінен тоқсанға
Жұмыс бағдарламасы
арналған әдістемелік
біліктілік талаптары
әкімінің аппараты
Қазақ әдебиеті
туралы анықтама
Мектепке дейінгі
мамандығына арналған
нтізбелік тақырыптық
қойылатын жалпы
жалпы біліктілік
Конкурс туралы
мемлекеттік әкімшілік
болып табылады
оқыту әдістемесі
жалпы конкурс
Реферат тақырыбы
қатысушыларға қойылатын
Қазақстан облысы
әдістемелік ұсыныстар
әдістемелік кешені
тақырыптық жоспар

Loading...