Лекция тақырып: Кіріспе. Кинематика



бет6/48
Дата19.11.2021
өлшемі0.91 Mb.
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   48
Қатты дене механикасы. Қатты денелер қозғалысын қарастырғанда абсолют қатты дене ұғымын ендіріп, оны түсірілген күштер әсерінен мүлде деформацияланбайтын жорамал дене деп ұғу керек. Қатты дененің жазықтықтағы қозғалысын екі қарапайым ілгерлемелі және айнымалы қозғалыстың қосындысы деп қарастыруға болады.

Қатты денеде ойша жүргізілген түзудің өзіне-өзі паралель орын ауыстыруын ілгерлемелі қозғалыс деп түсіну керек. Айнымалы қозғалыс дегеніміз қозғалыс кезінде дененің барлық нүктелері шеңбер сызатын және олардың центрлері айналу осі деп аталатын бір түзудің бойында жататын қозғалыс. Бір қалыпты айналатын дененің бұрыштық жылдамдығы деп кез келген тең уақыт аралығында бұрылатын дененің бұрылу бұрышына тура пропорционал болатын физикалық шаманы айтамыз, яғни



(2.7)

Егер k = 1 десек, онда (2.7/)


Мұндағы бұрылу бұрышы Δφ радианмен, уақыт Δt секундпен өлшенуіне байланысты бұрыштық жылдамдық рад/сек – пен өлшенеді.

Дененің бұрыштық жылдамдығы мен сызықтық жылдамдығының арасында мынадай қатыс бар.

υ = ω · r (2.8)

Мұндағы r – берілген нүктенің айналыс осінен қашықтығы. Егер дене Δt уақыт ішінде толық бір айналып шығатын болса, онда Δt- ны период деп атайды да, оны T – мен белгілейді. Δt = Т. Осы уақытта φ бұрышы 2π – ге артады, яғни Δφ = 2π, сонда (2.9)

Уақыт бірлігі ішінде болатын айналыс саны n десек, онда бір период ішіндегі айналыс саны мынаған тең болады: сонда

Айналған дененің әрбір нүктесі шеңбер бойымен қозғалады да, әрқайсысының нормаль үдеуі: ; немесе ; (2.10)

Бірлік уақыт ішінде бұрыштық жылдамдықтың өзгерісін сипаттайтын шаманы бұрыштық үдеу деп атайды, оны математикалық түрде былай жазады: мұның өлшемі рад/с2 . Айналыс бірқалыпты болмаған кезде бұрыштық үдеу былай табылады: ; (2.11) яғни, айналмалы қозғалыстың бұрыштық үдеуі уақыт бойынша алынған бұрылу бұрышының екінші ретті туындысына тең болады.

Егер дененің қозғалысы ілгерлемелі емес едәуір күрделі қозғалыс болса, онда дененің әр түрлі нүктелерінің жылдамдықтары мен үдеулері түрліше болады. Сыртқы күш дененің центрі арқылы өтетін сызық бойымен әсер етсе, онда оның қозғалыс мөлшері мына түрде көрсетіледі:



(2.12) дененің массалар центрінің үдеуі.


Достарыңызбен бөлісу:
1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   48




©melimde.com 2020
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет
Сабақтың тақырыбы
бойынша жиынтық
Сабақтың мақсаты
жиынтық бағалау
Сабақ тақырыбы
ғылым министрлігі
тоқсан бойынша
рсетілетін қызмет
Жалпы ережелер
бағалауға арналған
қызмет стандарты
бекіту туралы
Сабақ жоспары
Қазақстан республикасы
жиынтық бағалаудың
жиынтық бағалауға
тоқсанға арналған
Әдістемелік кешені
республикасы білім
бағалау тапсырмалары
арналған жиынтық
арналған тапсырмалар
білім беретін
туралы хабарландыру
Қазақстан республикасының
бағалаудың тапсырмалары
арналған әдістемелік
мерзімді жоспар
пәнінен тоқсанға
Қазақстан тарихы
Реферат тақырыбы
Қазақ әдебиеті
Жұмыс бағдарламасы
бағдарламасына сәйкес
болып табылады
нтізбелік тақырыптық
Мектепке дейінгі
біліктілік талаптары
оқыту әдістемесі
республикасының білім
әдістемелік ұсыныстар
мамандығына арналған
әкімінің аппараты
туралы анықтама
жалпы білім
қойылатын жалпы
жалпы біліктілік
Конкурс туралы
қазақ тілінде
білім берудің
мемлекеттік әкімшілік