Лекция тақырып: Кіріспе. Кинематика


Элементар бөлшектер олардың өзара әсерлесуі және түрленуі



бет48/48
Дата19.11.2021
өлшемі0.91 Mb.
1   ...   40   41   42   43   44   45   46   47   48
Элементар бөлшектер олардың өзара әсерлесуі және түрленуі.

Элементар бөлшектер физиканың дамуы, ғарыштық сәулелрдің ашылуымен байланысты. Олардың пайда болуын 1910ж бірінші рет Гесс және Кольгерстер айтқан болатын. Сомен ғарыштан жер бетіне келіп жатқан сәулелерді ғарыштық сәулелер д.а.Ғарыштық сәулелер өздерінің өздерінің өту құасиеттері жөнінен сәулелердің барлық түрінен ерекше. Олар 1-ші және 2-ші ғарыштық сәулелер болып бө лінеді. Жер атмосфераның жоғарғы қабатына (50 км биіктікке дейін) келіп жеткен сәуллерді 1-ші ғарыштық сәулелер д.а. Бұл сәулелердің энергиясы өте жоғары 1010-1019 эВ. Ал бірінші ғарыштық сәулелер ауданы құрайтын газдардың ядроларымен соқтығысып (20 км биіктікте ) 2-ші ғарыштық сәулелер түзілді. 1-ші ғарыштық сәулелер құрамында 92,9 % протондар және 6,3 % альфа бөлшектер болатын болса, 2-ші ғарыштық сәулелерде барлық элементар бөлшектер кездеседі деуге болады. Қазіргі ғылым жетістіктерінің нәтиежелері ғарыштық сәулелердің пайда болу тегі. Галактикалық деп түсіндіріледі. Элементар бөлшектерді массаларына қарай мынадай 4 топқа бөлуге болады. Фотондар, мытондар (жеңіл бөлшектер), мезондар (орташа бөлшектер), және бариондар ұауыр бөлшектер). Элементар бөлшектер негізінен орнықты және орнықсыз болып бөлінеді. Орнықты бөлшектердің саны 40-қа жуық болады да, орнықсыздарын қосқанда барлығы 200 бөлшектер.Сонымен қатар спиндік санына байланысты

1. Егер S = +- ½ мұнда бөлшектер Паули принцпіне негізделіп Фермендер д.а.

2. Егер S = +- ½ , +- 2 , онда бозондар д.а.

1. Фотонның жалғыз өзі 1-ші топты құрайды. Фотон жарық кванты.Бұл XIX ғ басында жарық ағыны түрінде табылуы яғни ол энергия түрінде таралады. Фотонның белгілі бір көлем ішінде қаншалықты шамасының барлығын білу қиын. Фотонның массасы және заряды жоқ, 0-ге тең S =1 болғандықтан бозондар тобына жатады.

2. Жеңіл бөлшектер метондар тобынан ерекше позитрон (тобынан) қысқаша түсінік 1928ж ағылшын физигі Дирак электрондық теорияны жасады. Бұл теория табылған бөлшектердің қарама-қарсы бөлшектері яғни антибөлшектері болатынын түсіндірді. Бөлшектер мен антибөлшектердің массасы, спин және магнит моменті әруақытта бірдей блып сақталады. Тек зарядтары қарама-қарсы болады.

3. Мезондар. Мезондардың ашылуы өте кездейсоқ Мұндағы пи мезондарды 1947 ж ағылшын физигі Пауэлл ғарыш сәулелерінен тапқан болатын, ал к-мезон 1949ж ғарыш сәулелерін зерттеудің нәтиежесінде табылды.
Студенттердің өзін-өзі тексеруге арналған сұрақтары:

1. Лептондар, адрондар.



2. Кварктар. Күшті, электромагнитті, әлсіз, гравитациялық әсерлесулер.

Пайдаланылатын әдебиеттер: [1], [5]

Достарыңызбен бөлісу:
1   ...   40   41   42   43   44   45   46   47   48




©melimde.com 2020
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет
Сабақтың тақырыбы
бойынша жиынтық
Сабақтың мақсаты
жиынтық бағалау
Сабақ тақырыбы
ғылым министрлігі
тоқсан бойынша
рсетілетін қызмет
Жалпы ережелер
бағалауға арналған
қызмет стандарты
бекіту туралы
Сабақ жоспары
Қазақстан республикасы
жиынтық бағалаудың
жиынтық бағалауға
тоқсанға арналған
Әдістемелік кешені
республикасы білім
бағалау тапсырмалары
арналған жиынтық
арналған тапсырмалар
білім беретін
туралы хабарландыру
Қазақстан республикасының
бағалаудың тапсырмалары
арналған әдістемелік
мерзімді жоспар
пәнінен тоқсанға
Қазақстан тарихы
Реферат тақырыбы
Қазақ әдебиеті
Жұмыс бағдарламасы
бағдарламасына сәйкес
болып табылады
нтізбелік тақырыптық
Мектепке дейінгі
біліктілік талаптары
оқыту әдістемесі
республикасының білім
әдістемелік ұсыныстар
мамандығына арналған
әкімінің аппараты
туралы анықтама
жалпы білім
қойылатын жалпы
жалпы біліктілік
Конкурс туралы
қазақ тілінде
білім берудің
мемлекеттік әкімшілік