Классикалық механикадан лекциялық материалдар Лектор: ф м.ғ. к., аға оқытушы Б.Қ. Рахашев


Лекция №7. 7.1 Бөлшектердің шашырауы

Loading...


бет25/25
Дата04.05.2021
өлшемі1.97 Mb.
1   ...   17   18   19   20   21   22   23   24   25
Лекция №7.

7.1 Бөлшектердің шашырауы

7.2 Резерфорд өрнегі

7.3 Бір олшемді еркін тербелістер
7.3 табиғатта кең таралған қозғалыстардың бірі механикалық жүйенің тепе- тендік күй манында аз ғана бұрышқа ауытқй қозғалды.мұндай қозғалыс еркін және еріксіз болүы мүнкін.

Еркін тербеліс деп-тепе тендік күйден шығарылған сон сыртқы күштін әсерінсіз-ақ жүйенің жасайтын ошетін тербелісі.

Еріксіз тербеліс –деп сыртқы периодты күш әсерінен жасалынатын өшпейтін тербеліс.Бір жазықтықта өтетін еркін тербеліс бір өлшемді еркін тербеліс деп аталады.

Осы тербелістін теңдеуін қарастырайық.Мұндай тербеліс тек серпімді немесе квази серпімді күш әсерінен жүзеге асады.

Мұндай күй үшін Логранж тендеуі



(1)

  1. тендеуге сәйкес Логранж тендеуін жазайық







(2)

  1. өрнек бір өлшемді екі тербелістің екінші ретті диференсиалды теңдеуі деп аталады.

- циклдік жиілік

  1. тендеуді шешсек мынандай тендеу аламыз



Мұнда - интеграл тұрактылары.

(3) тендеуді түрлендіре келіп


(3*)

  1. жане (3*) тендеулер бір өлшемді тербелістін тендеулері деп аталады.

,, , арасындагы байланысты тағайындайық

Ол үшін (3) пен (3*) өрнекті бір-біріне тенестірсек


(4)



  1. өрнектін екі жағын да квадраттайық

(5)

  1. өрнектін он және сол жақтарын бір біріне бөлсек

Гармоникалық тербеліс жасайтың материалдық нүктенің жылдамдығын анықтау үшін (3*) теңдеуден туынды алайық.



(6)

Себебі келтіру формуласынан



сонда (**)

(**)теңдеулер жүйесіндегі теңдеулерді бір-бірімен салыстырсақ



Жылдамдық координатадан фазаға озады

Жылдамдықтын тендеуіндегі жылдамдықтын амплитудасы деп аталады.

Материалдық нүктенің үдеуін анықтау үшін жылдамдықтың тендеуінең уақыт бойынша туынды алайық.



себебі келтіру формуласына сәйкес



Сонда

(***)

(***) жұлдызша тендеулер жүйесінең үдеудін тербелісі координата тербелісінен фаза бойынша -ға озады.

Гармоникалық тербеліс жасайтың материалдық нүктенің толық энергиасын анықтайық.







Мұндагы

Толық механикалық энергия кинетикалық және потенценалдық энергияның қосындысына тең





сонда

(7)

(7) өрнек Бір өлшемді гармоникалық тербеліс жасайтын жүйенің толық меха никалық энергиясы.

Достарыңызбен бөлісу:
1   ...   17   18   19   20   21   22   23   24   25
Loading...




©melimde.com 2020
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет
Сабақтың тақырыбы
Сабақтың мақсаты
бойынша жиынтық
жиынтық бағалау
Сабақ тақырыбы
рсетілетін қызмет
ғылым министрлігі
Жалпы ережелер
қызмет стандарты
тоқсан бойынша
бекіту туралы
бағалауға арналған
Әдістемелік кешені
Сабақ жоспары
тоқсанға арналған
туралы хабарландыру
жиынтық бағалаудың
жиынтық бағалауға
арналған жиынтық
Қазақстан республикасы
бағалау тапсырмалары
арналған тапсырмалар
Қазақстан республикасының
бағалаудың тапсырмалары
республикасы білім
білім беретін
пәнінен тоқсанға
Жұмыс бағдарламасы
Қазақстан тарихы
біліктілік талаптары
арналған әдістемелік
әкімінің аппараты
туралы анықтама
мамандығына арналған
қойылатын жалпы
мерзімді жоспар
жалпы біліктілік
Конкурс туралы
Қазақ әдебиеті
мемлекеттік әкімшілік
Мектепке дейінгі
жалпы конкурс
оқыту әдістемесі
қатысушыларға қойылатын
Қазақстан облысы
әдістемелік кешені
болып табылады
мамандығы бойынша
ортақ біліктілік
қызмет регламенті
пәнінен тоқсан

Loading...