Жаратылыстану факультеті

Loading...


бет2/2
Дата27.02.2021
өлшемі18.43 Kb.
1   2
Бірінші ғылыми жұмыстағы нәтижелерге шолу. Тулебаев К.А. жетекшілігімен жазылған мақалада тұқымды өсімдіктер кезеңі - ашық тұқымдылар (мезозой эрасының бірінші жартысы) мен жабық тұқымды өсімдіктердің (мезозой эрасының екінші жартысынан осы кезге дейін) пайда болған кезендері жайында қарастырылған. Споралы өсімдіктерден тұқымды өсімдіктің айырмашылығы тұқыммен көбеюінде.Тұқымның түзілуінің шығу тарихы жөнінен айтарлықтай құбылыс болып табылады.Тұқымдағы ұрықта өскіннің өнуі үшін қажетті қоректік заттары болады.Тұқымды өсімдіктердің ұрықтануы суға байланысты емес, мұның өзі шаңжапырақтәрізділерге қарағанда тұқымды өсімдектердің күрделі екенін дәлелдейді. Тұқыммен көбею өсімдектердің екі бөлімге бөлінеді:жалаңаштұқымдылар және жабықтұқымдылар. Жалаңаштұқымдылар-гүлді өсімдіктерден бұрын дамыған. Алғашқы жалаңаштұқымдылар осыдан 200 млн жыл бұрын тіршілік еткен. Жалаңаштұқымдылардың 800-ге тарта түрлері ормандарда кең таралған ,ағаш және бұта түрінде өседі. Жалаңаштұқымдылардың ішінде көп таралғандары қылқан жапырақтылар,олардың 600-гежуық түрі белгілі. Жалаңаштұқымдылар дан мысалға қарағай мен шыршаны алуға болады. Қарағай. Ол-биіктігі 50 метрге жететін, 400 жылға жуық жасайтын өсімдік. Тамыр жүйелерінің ерекшеліктеріне байланысты қарағайлар жартастарда сусымалы құмдарда,батпақтарда,тау беткейлерінде өседі.Орманда өскен қарағайлардың негізгі тамыры жақсы дамып, топыраққа терең кетсе,құмды топыраққа, батпақта өсетіндердің тамыры жайылып, аса тереңге кетпей,топырақты беткі жағына таралады. Қылқан жапырақтары жіңішке,ұзын, сыртын жұқа,тығыз өң қаптаған жанаспалы жасушалары,онша көп емес.

Екінші ғылыми жұмыстағы нәтижелерге шолу Отыншиев М.А.жетекшілігімен жазылған мақала бойынша жоғарғы споралы өсімдіктер кезеңі (палеозой эрасының екінші жартысы) туралы ақпарат берілген. Споралы өсімдіктер – негізінен жынысты немесе жыныссыз жолмен түзілетін споралар арқылы көбейіп, таралатын өсімдіктер. Төменгі сатыдағы споралы өсмдіктер (саңырауқұлақтар, қыналар, балдырлар) жыныссыз көбеюі өз еркімен қозғалатын зооспоралармен және ондай қозғалысқа қабілетсіз апланоспораларымен, спорангиоспораларымен; жынысты көбеюі – зигоспоралармен, ооспоралармен; вегетативті көбеюі де споралармен (оидиялар, гемма, хламидоспоралар) жүзеге асады. Кейде споралы өсмдіктердің көбеюі вегетативтік денесінің бөліктерімен де жүзеге асады. Жоғары сатыдағы өсімдіктердің (мүктер, қырықбуындар, плаундар, қырыққұлақтар) жыныссыз көбеюі арнайы органдардың – спорангиялардың ішінде пайда болатын спорангиоспоралар арқылы жүреді.
ІІІ.Қорытынды. Жоғарыда берілген ғылыми мақалаларда өсімдіктердің даму тарихына нақты мәліметтер беріліп, олардың жіктелімін, сонымен қатар маңызы ашылып көрсетілген. Өсімдіктер дүниесінің шығу тегі мен эволюциясын жердің даму тарихымен байланыстырып қарастырған жөн. Жердің даму тарихын әдетте бірінен соң бірі келіп отыратын алты геологиялық эра түрінде береді: катархей, архей, протерозой, палезой, мезозой және кайнозой эралары. Олар өз кезегінде геологиялық кезендерге (дәуірлерге) бөлінеді. Әрбір эраның өзінің шөгінді пародалары бар, олардан өсімдіктердің тасқа айналған қалдықтары мен тастың бетіне түскен іздерін табады. Осы қалдықтарды зерттеу органикалық дүниенің эволюциясының жалпы бағытын, ал кейде жойыльш кеткен өсімдіктерді қалпына келтіруге мүмкіндік береді.

Әдебиеттер тізімі



  1. Тулебаев К.А Доклад прочитан на конференции «Современные проблемы биологической систематики», 18–21 апреля 2011 г. ЗИН РАН, г. Санкт-Петербург Turczaninowia 19 (4): 018–024 (2016)



  1. Отыншиев М.А.Ботаника (систематика растений) [1975, DjVu/CHM, RUS]. Страницы: 1. Книги и журналы » Точные, естественные и инженерные науки » Биология / Экология. Max Belkin. 


Достарыңызбен бөлісу:
1   2
Loading...




©melimde.com 2020
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет
Сабақтың тақырыбы
Сабақтың мақсаты
рсетілетін қызмет
Сабақ тақырыбы
Жалпы ережелер
қызмет стандарты
бойынша жиынтық
жиынтық бағалау
ғылым министрлігі
бекіту туралы
Әдістемелік кешені
туралы хабарландыру
тоқсан бойынша
Сабақ жоспары
бағалауға арналған
Қазақстан республикасы
жиынтық бағалаудың
тоқсанға арналған
Жұмыс бағдарламасы
біліктілік талаптары
әкімінің аппараты
арналған жиынтық
туралы анықтама
Қазақстан республикасының
білім беретін
республикасы білім
мамандығына арналған
қойылатын жалпы
Конкурс туралы
жалпы біліктілік
мемлекеттік әкімшілік
жиынтық бағалауға
бағалау тапсырмалары
арналған әдістемелік
Қазақстан тарихы
жалпы конкурс
қатысушыларға қойылатын
арналған тапсырмалар
бағалаудың тапсырмалары
мерзімді жоспар
Қазақ әдебиеті
пәнінен тоқсанға
әдістемелік кешені
Мектепке дейінгі
ортақ біліктілік
Қазақстан облысы
қызмет регламенті
ткізу туралы
конкурс қатысушыларына
біліктілік талаптар
мамандығы бойынша

Loading...