Биология пәні мұғаліміне қажетті оқу-әдістемелік әдебиеттер жинақтау

Loading...


Дата28.03.2020
өлшемі71.89 Kb.

Биология пәні мұғаліміне қажетті оқу-әдістемелік әдебиеттер жинақтау

Биология пәні мұғаліміне қажетті оқу-әдістемелік әдебиеттер жинақтау

Биология пәніне оқушыларды қызықтыру жолдарын анықтау.

Биологиядан оқушының танымдық шығармашылығын дамытатын жұмыс түрлерін анықтау.

Ғылыми зерттеу нәтижелері сабақта диалогтің маңызды рөл атқаратынын көрсетті. Диалогтік оқыту кезінде Мерсер мен Литлтонның пайымдауынша оқушының пәнге деген қызығушылығы артады, оның білім денгейінің өсуіне әсер етеді, берілген тақырыпты тереңірек түсінуге мүмкіндік береді. [1.38б]Мерсердің зерттеуіне сәйкес , әңгімелесу оқушылардың оқуына ажырамас бөлшегі болып табылады және әңгімелесудің үш түрін сипаттаған.Осы оқуда қолданылатын әңгімелеу түрлері: әңгіме-дебат, топтық әңгіме, зерттеушілік әңгіме. Оқушылар сыныптастарымен, құрдастарымен диалог жүргізген кезде сыни тұрғыдан ойлап зерттеу жүргізуге қабілетті болады. [1.40б] Білім беруде диалогтың маңызы зор, мұғалім оқушылармен тікелей байланыс жасайды, ой тастайды, әр түрлі деңгейдегі сұрақтар қояды. Диалог - сабақ барысында оқушы мен мұғалім арасындағы , оқушы мен оқушының арасындағы жүргізілетін қарым-қатынас. Мерсер мен Литлтон(2007) өз еңбектерінде диалог сабақта  оқушылардың қызығушылығын  арттырумен қатар, интерактивті қарым-қатынас пен достарымен бірігіп жүргізілген жұмыстың балалардың оқуына және когнитивті  дамуына әсер ететіндігі айтылған.


Бүгінгі күні педагогикалық алаңда білім берудің жаңа моделін құраудың, сынақтан өткізу мен енгізудің ауқымды міндеттері тұр. Оның жүйесінің негізгі ұстанымдары «Қазақстан Республикасының 2015 жылға дейін білім беруді дамыту тұжырымдамасында» көрсетілген. Қазіргі кездегі қоғамдағы қайта құрулар, экономиканы дамытудағы жаңа стратегиялық бағдарламалар, қоғамның ашықтығы, оның жедел ақпараттануы мен қарқынды дамуы білім беруге қойылатын талаптарды түбегейлі өзгертті. Әлемнің жетекші елдерінің көпшілігінің білім беру жүйесі білім берудің мақсатын, мазмұны мен технологияларын оның нәтижесіне қарап бағалайтын болды. Білім берудің қазіргі негізгі мақсаты білім алып, білік пен дағды – машыққа қол жеткізу ғана емес, солардың негізінде дербес, әлеуметтік және кәсіби біліктілікке – ақпаратты өзі іздеп табу, талдау және ұтымды пайдалану, жылдам өзгеріп жатқан бүгінгі дүниеде лайықты өмір сүру және жұмыс істеу болып табылады.

Қазіргі заманғы сабаққа қойылатын негізгі талап – оқытылатын материалдың мазмұны өмірмен байланысты болуы, ғылыми шындықты көрсетуі және сол ғылымның қазіргі заманғы даму дәрежесіне, ал оқыту әдістері – дидактиканың ең жаңа жетістіктері дәрежесіне сәйкес болуы. Қазақстан Республикасы 2010 жылға дейінгі білім беруді дамытудың мемлекеттік бағдарламасында «Орта білім берудің мақсаты – қарқынды өзгертіп отырған дүние жағдайында игерілген терең білімнің, кәсіби дағдылардың негізінде еркін бағдарлама алуға, өзінің іс - әрекеттерін жұмылдыруға, өзін - өзі дамытуға және өз бетінше дұрыс, адамгершілік тұрғысынан жауапты шешім қабылдауға қабілетті жеке тұлғаны қалыптастыру» екендігі атап көрсетілген. Бұдан оқытудың мазмұны мен құралдарына, әдіс – тәсілдеріне ұйымдастыру формасына өзгерістер енгізу қажеттілігі туындайды. Ол үшін тиянақты, әрекетті және берік білім алуға мүмкіндік беретін тиімді оқыту құралдарының мазмұны қайта ой елегінен өткізілуі тиіс. Себебі, олар қоғамдағы ақпараттар ағымының жедел қарқынмен артуы жағдайында оқушының аз уақыт ішінде берік, әрі әрекетті сапалы біліммен қарулануына мүмкіндік береді.


  • Оқушының іс - әрекеті көптеген мінез - құлық параметрлерімен (іс - әрекет сипаты, жеке интеллектуалды дамуы, сөйлеу мәдениеті, өз бетінше жұмыс істеуі, жауапкершілігі, еркімен ұсыныс жасауы, т. б ) бағаланады. Әрбір оқушы басқа оқушымен салыстырылмайды, керісінше дамуына қарай өзімен - өзі салыстырылады. Оқушылардың өз нәтижелерін бағалай білуге үйренуі аса маңызды. Сонда баға оның жіберген қатесіне берілген жазалау емес, қайта жеткен жетістігіне берілген мадақтау, қызығуы мен қажетін көтермелеу құралына айналады. Сын тұрғысынан ойлау бағдарламасының түпкі мақсаты: білімге құштар, ой өрісі еркін дамыған, ашық қоғам азаматын тәрбиелеу.

Ұстанатын қағида: Оқушымен оқытушы арасындағы тепе - теңдік жағдай, екі тұлға да үйренушілер, үйретушілер; Оқушымен оқытушы арасындағы өзара сыйластық,, бір - бірінің үйренудегі және үйретудегі көмегінің маңыздылығы; Оқушыны өз пікірін білдіруге жетелеу және оның пікірін құрметтеу; Оқушының ойлау, талдау, іздену қабілеттерін арттыру; Сабақта шешуші роль атқаратын оқытушы емес, керісінше оқушы екені туралы пікір қалыптастыру; Әрбір оқушыны білім дәрежесін басқа оқушымен салыстыру емес, оқушының кешегі нәтижесін, бүгінгі және ертеңгі нәтижелерімен салыстыру арқылы даму динамикасына мониторинг құру.

  • Ұстанатын қағида: Оқушымен оқытушы арасындағы тепе - теңдік жағдай, екі тұлға да үйренушілер, үйретушілер; Оқушымен оқытушы арасындағы өзара сыйластық,, бір - бірінің үйренудегі және үйретудегі көмегінің маңыздылығы; Оқушыны өз пікірін білдіруге жетелеу және оның пікірін құрметтеу; Оқушының ойлау, талдау, іздену қабілеттерін арттыру; Сабақта шешуші роль атқаратын оқытушы емес, керісінше оқушы екені туралы пікір қалыптастыру; Әрбір оқушыны білім дәрежесін басқа оқушымен салыстыру емес, оқушының кешегі нәтижесін, бүгінгі және ертеңгі нәтижелерімен салыстыру арқылы даму динамикасына мониторинг құру.
  • Сабақ кезеңдерінде қолданылатын стратегия: Оқушылардың таным белсенділігін «іске қосып», одан туындаған ойды шешуге бағыттау үшін, сол ойдың белгілі бір жақтары болуы керек және шығармашылық іздестіруге, ойлануға итермелейтін бастапқы мәліметтер болуы тиіс. Топтастыру (кластер) стратегиясында мәтіннің мәнін білдіретін бірліктерін жекелеп, белгілі бір ретпен сатылаған түрде сызбанұсқалық бейнелеу. әртүрлі жазулар арқылы оларды категорияларға біріктіріп, ерекше бөлініп орналастыру арқылы кез – келген нәрсені есімізде сақтаймыз. Мысалы: «Металл» сөзін естігенде көз алдыңа не елестейді?
  • Оқушыларға қазіргі заман талабына сай жоғарғы дәрежеде білім мен тәрбие беруде әр пәнді оқытуға қойылатын талаптардың негізі – жоғарғы ғылыми дәрежеде жүргізілуі қажет. Егемендік алған елімізден қоғамның прогрессивті дамуымен қатар оқыту үрдісінде жаңалықтар болуы керек, яғни оқытудың әдіс-тәсілдерін жетілдіру, оқушыларды сабаққа белсенді қатыстыру, оқушылардың білімін тұрақтандыру екендігін әр ұстаз білу керек.
  • Оқушылардың білімін тұрақтандыру дегемініз – шәкірттің оқытылатын материалдың дәнін өз көзімен көріп, оған дұрыс қорытынды жасай отырып, айтылғандарды есіне берік сақтау, сақтап алған білімін өмірде қолдана білу және жаңа нәтижелер мен күрделі ізденістерге жеткізу. Бұл мақсатқа жетудің негізгілікті – жаңа тақырыптың мазмұнын толық ашатын құрамдас бөлік – тірек хабарлары. Оның түрлері мынандай:
  • 1.      Тірек плакаты – сабақтың көрнекілігі ретінде пайдалану.
  • 2.      Тірексызба нұсқасы – сабақтың немесе ұсынылатын материалдың бейне жоспары.
  • 3.      Дидактикалық,  диктанттық карточкалар мен перфокарталар.
  • Сабақтың құрылысы:  
  • Сабақтың құрылысы және жоспары әдісі оның мазмұнына байланысты. Сабақтың жоспары – оның құрылысын нақтылы көрсету керек, осы жоспарда бүткіл сабақтың жолы көрсетілуі қажет.
  • Сабақтың тақырыбындағы – негізгі сұрақ – жеке сұрақтар болып қойылып, сабақтың мазмұнын түсіндіре алатындай болуы керек.
  • Мұғалім – бірден жаңа тақырып түсіндіруге болады немесе жаңа сабақпен өткен сабақты байланыстыра отырып, тіпті өткен сабақты, үйге берген тапсырманы тақырып соңынан тексеруге болады.
  • Кейде мұғалім бір тақырыптың өзіне бірнеше әдістер қолдану арқылы жүргізеді.
  • Білімді бекіту әдістері
  • Білім тексеру негізгі биологиялық ұйымдарды қалыптастырып білімді, іскерлікті және дағдыны баянды ету мақсатын атқарады. Оқытудың әр түрлі кезеңдерінде оқушылардың білім жағдайын анықтау – оқу процесін жетілдіріп, оның сапасын өте қажет жағдайға жеткізу мектеп оқушылары неғұрлым көбірек есепке алынып отырса, соғұрлым оқу процесін басқару жүйесінде кең мүмкіндікте болады. Білімді үнемі тексеріп тұрса мектеп оқушылары оны ұзақ есте сақтап, ондағы кемшіліктерін толықтыруға мүмкіндік алады.
  • Тақырыпты аяқтағаннан кейін осы барлық оқушыларының қалай меңгергендігін тексеру қажет. Бұл үшін не семинарлық сабақтар, не конференция ұйымдастырылып, бүкіл бөлімдер бойынша қорытындылау және бөлімдер тұтастығын сақтауға бағытталған оқушылардың баяндамалары, сөйлеген сөздері тыңдалады.
  • Ауызша тексерудің басқа формасы – курстағы ірі бөлімдерді: дарвинизм, цитология, генетика және селекция, экология негіздері және биосфера туралы ілімді үйренгеннен кейін сабақтан тыс  уақытша жеке сынақ (зачет) алу қажет. Мектеп оқушыларына сынақ алардың алдында сұрақтар қажетті кітаптар тізімі беріледі.
  • Биология кештерінің мақсаты мені міндеті
  • «Биология» пәнінің жалпы білім беруде алатын өз арны бар: табиғат заңдылықтарын, дүниенің ғылыми бейнесін түсініп, адам өз іс-әрекетінде тиімді пайдалануда, табиғатпен өзара қарым-қатынасын дұрыс қалыптастыруда ерекше рөл атқарады. Биология білім кештерінің мазмұны тіршіліктің құндылығын, экологиялық мәселелердің маңыздылығын жете түсінуге, оқушылардың өмірге деген көз қарастарын жан-жақты дамыту, оқытудың теориялық бағытын, практика жүзінде іске асыру, салуатты өмір сүрдің қажеттілігін табиғат байлық қорларын тийымды пайдаланып, қоршаған ортамызды аялай білуге үйрету және оқушыларға өмір сүру қажеттілігін терең сезініп, қабылдауына мүмкіндік береді.
  • Кештердің міндеттері:
  • Кештердің мақсаты:
  • Оқушылардың сабақта алған білімдерін жан-жақты қосымша ізденістермен басқа пәндермен байланыстыра оқығанын бекіту. Кеш барасында оқушылардың тәрбиелігі, ұқыптылығы, дарыдылығы (оқушылардың) қызығушылығын оятуға – үлкен мүмкіншіліктердің бірі.
  • Кештердің барысында міндетті түрде басқа пәндерді де байланыстыра алады. Мысалға: әдебиет, география, экология, бейнелеу өнер, музыка.
  • Мұғалімдердің негізгі міндеттерінің бірі – мектеп қабырғасынан оқушылардың экологиялық біліктілігін қалыптастыру. Оқушыладың пәнге қызығуын арттыру, экологиялық білімін көтеру мақсатында биологиялық кештер ұйымдастырудың маңызы зор. Мектепте өткізген биология кештерінін жоспарын ұсынып отырамын.
  • Бұл оқушыларды онан әрі қызықтырып тыңғылықты дайындауына көмектеседі. Кеш жоспар бойынша ұйымдастырады. Кешті салтанатты түрде 3 топқа бөліп өткізуге болады.
  • 1-шығармашылық топ,
  • 2-суретшілер тобы,
  • 3-қолөнершілер тобы.


Достарыңызбен бөлісу:
Loading...


©melimde.com 2020
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет
рсетілетін ызмет
Жалпы ережелер
ызмет стандарты
дістемелік кешені
бекіту туралы
туралы хабарландыру
біліктілік талаптары
кіміні аппараты
Конкурс туралы
жалпы біліктілік
ойылатын жалпы
мемлекеттік кімшілік
жалпы конкурс
Барлы конкурс
білім беретін
республикасы білім
ызмет регламенті
бойынша жиынты
ткізу туралы
конкурс атысушыларына
біліктілік талаптар
атысушыларына арнал
Республикасы кіметіні
идаларын бекіту
облысы кімдігіні
мемлекеттік ызмет
рсетілетін ызметтер
стандарттарын бекіту
Конкурс ткізу
мемлекеттік мекемесі
дебиеті маманды
Мектепке дейінгі
дістемелік сыныстар
дістемелік материалдар
ауданы кіміні
конкурс туралы
жалпы білім
рметті студент
облысы бойынша
білім беруді
мектепке дейінгі
мыссыз азаматтар
Мемлекеттік кірістер
Конкурс жариялайды
дарламасыны титулды
дістемелік кешен
ызметтер стандарттарын
мелетке толма
разрядты спортшы
аласы кіміні
директоры бдиев

Loading...