Қазақстан республикасы жоғары оқу орындарының Қауымдастығы к. Б. Жақсылықова кəсіби қазақ тілі

Loading...


Pdf көрінісі
бет19/20
Дата02.04.2020
өлшемі1.41 Mb.
1   ...   12   13   14   15   16   17   18   19   20

 836-тапсырмаСөздікті қолдана отырып, мəтінде кездес кен кəсіби 
ұғымдар мен терминдердің түсіндірмесін дəптерге жазыңыздар.
 837- тапсырма. Мəтінді қайта оқып, жоспарын жасаңыздар. Жос-
пар бойынша өз сөздеріңізбен мазмұнын айтып беріңіздер.
 838-тапсырма.  Мəтінді  мұқият  оқып,  мағыналық  бөліктерге 
бөліңіздер.  Оларға  тақырып  беріп,  мазмұнын  қосымша  ақпаратпен 
толықтырыңыздар.
 839-тапсырма. Төмендегі сұрақтарды пайдалана отырып, еліміздегі 
өндірісті  автоматтандырудың  соңғы  жетістіктері  жайында  өзара 
əңгімелеcіңіздер.
1.  Жапонияның  “Пента  Оушен”  фирмасы  немен  айналысады?
2. Олардың өндірісті автоматтандыру саласындағы жаңалығы неде?
3. Бұл компанияның компьютерлік желілері туралы не білесіздер?
4.  Өндірісті  басқаруды  автоматтандыру  мəселесі  бойынша  қандай 
мəліметтер білесіздер?
5. Еліміздегі өндірісті басқаруды автоматтандыру саласының қандай 
жаңалықтарын білесіздер?
 840-тапсырма. «IT жетістіктері – өмірде»  тақырыбына  эссе 
жазыңыздар.
 Модульдер мазмұны бойынша СОӨЖ тақырыптары:
1. «Заманауи  инженер  маманның  келбеті»  топтық  жоба
2. «Ақпарат  көздерінің  түрлері»  жұптық  жоба
3. «Ақпаратты  қорғау  əдістері»  жұптық   жоба
4. «Ақпараттың   қауіпсіздік  жүйесі»  топтық   жоба
5. «Есептеуіш   машиналардың   негізін   салушылар»  топтық 
жоба

225
 
6. «Электронды  машиналардың  негізін  салушылар»  топтық 
жоба
7. «Компьютердің  пайдасы  мен  зияны»  пікіралмасу
8. «Еліміздегі  сандық  байланыс  жүйесі»  топтық  жоба
9. «WWW- 
жүйесінің  маңызы  мен  рөлі»  топтық  жоба
10. «Радиоэлектрониканың  негізін  салушылар»  жұптық  жоба
11. «Электроника саласының негізін салушылар» жұптық  жоба
12. «Кванттық  электроника»  жұптық  жоба
13. «Телекоммуникация  жетістіктері»  жұптық  жоба
14. «Халықаралық  Электрбайланыс  Одағы  қызметі»  пікір ал ма су
15. «Индустриялық-инновациялық 
бағдарлама 
жетістіктері» 
топтық жоба 
Модульдер мазмұны бойынша СӨЖ тақырыптары: 
 
1. «Қазақстанда инженер кадрларын даярлау бағыттары» баянда-
ма жазу
2. «Ақпараттың  адам  өміріндегі маңызы  мен мəні» эссе жазу
3. «Ақпараттық  қауіпсіздікті  сақтау  ережесі» ереже  жазу 
4. «Заманауи  байланыс  құралдары» шығарма  жазу
5. «Компьютердің  соңғы  модельдері»  мəтінмен  жұмыс 
6. «Дербес  компьютер жабдықтарының  соңғы  модельдері» 
мақала  жазу 
7. «Компьютерлік вирустар:түрлері, қауіптілік деңгейі» баяндама 
жазу 
8. «Қазақ  телекоммуникация  бағыттары»  баяндама  жазу
9. «Бүкілəлемдік  ғаламтор: маңызы  мен  мəні» баяндама жазу
10. «Виртуалды байланыс: пайдасы, зиянды  жақтары» эссе жазу
11. «Қазақстанда  радиоэлектрониканың  қалыптасып  дамуы» 
мақала жазу
12. «Электрондық құрылғылардың соңғы  модельдері»  баяндама 
жазу
13. «Халықаралық Электрбайланыс Одағы қызметі мен рөлі» эссе 
жазу
14. «Электроника  саласындағы  жетекші  компаниялар  өнімдері» 
эссе жазу
15. «Электрондық  үкімет:  қызметтері  мен  маңызы» эссе жазу
 

226
ГЛОССАРИЙ 
Ақпарат – айналадағы  ортадан  қабылданатын,  айналадағы  ортаға 
берілетін  немесе  кейбір  жүйенің  ішінде  таңбалар  мен  сигналдар  түрінде 
берілген  зат  немесе  сақталатын  мəліметтер  жиынтығы.  Компьютерде 
пайдаланылатын  жəне  өңделетін  болғандықтан,  ақпараттану  саласында 
мəліметтер деп аталады. Есептеу техникасында – компьютерге енгізілетін, 
оның  жадында  сақталатын  қажет  кезінде  өңделетін  жəне  сыртқы  ортаға 
берілетін мəліметтер. 
Алдын ала келісім – нақты бағдарлама арқылы орындалатын əрекеттер 
жиынының жəне əр функцияның орындалу нұсқасын анықтайды.
Аналық тақша (материнская плата) – орталық процессор, жедел-жад 
микросхемалары,  кеңейту  қуысорындары  жəне  есептеу  машинасының 
басқа да кейбір жүйелік сыңарлары орналастырыл  ған негізгі мөрлі тақша. 
Ақпараттық модель – 1) басқару    жүйесінде – автомат    тан      дырыл  ған 
өңдеуге       жататын    ақпарат айналымы ның  процесін параметрлік ұсыну; 
2)  мəліметтер    базасын да – тұтастық  шектеу лер  жиынтығы;  мəліметтер  
құрылы мын    тудыратын ережелердің, олармен      жүргізіле тін операциялар-
дың, сондай-ақ рұқсат етілетін байланыс тар мен мəліметтер  дің мəнін, олар-
дың өзгерістерінің тізбегін анықтайды; мəліметтер мен олардың арасындағы
қатынас тарды  математикалық  жəне  программалық  тəсілдер мен  ұсыну; 
ақпараттық құрылымдар мен олармен     жүргізілетін      операция        ларды      
формалды  баяндау.
Архивтік  файл – бір  тұтас  файлға  тығыздалып  орналастырылған  бір 
немесе бірнеше файлдардың жинағы.
Атқарылатын  файлдар  –  файл  атының *.com, *.exe, *.bat, *.pif 
кеңейтулері бар файлдар.
Бағдарлама   1) белгілі  бір  алгоритімді  жүзеге  асыру  мақсатында 
мəліметтер өңдеу жүйесінің нақты құрауыштарын (компьютерді )  басқаруға 
арналған  мəліметтер  тізбегі; 2) орындалуға  (өңделуге)  тиіс  реттелген  ко-
мандалар  тізбегі,  есеп  шығару  алгоритмін  сипаттайтын  бағдарламалау 
тілінің сөйлемдер жиыны.
Бағдарламалық  жасақтама – 1) белгілі  бір  типтегі  есептеуіш 
машиналарға  арналған  бағдарламалар  жиынтығы; 2) пайдалануға 
қажетті  мəліметтер  мен  бағдарламалық  құжаттарды  өңдеу  жүйесі 
бағдарламаларының жиынтығы.
Графика – (гр. graphein, тырнау, жазу, салу) дегеннен шыққан. 1. Жазуда 
қолданылатын таңбалардың (əріп жəне тыныс белгілерінің) жиынтығы. 2. 
Жазу таңбалары жүйесі мен тілдің фонетикалық жүйесінің ара қатынасын, 
байланысын білдіреді. 3. Сызатын, жазатын, грифель құралының көмегімен 
салынатын өнер түрі.
Графикалық  программа – графикалық  дисплеймен  немесе 
графиксалғышпен мəліметтер алмасуды орындайтын программа.

227
 
Диаграмма – нақты  құбылыстарды өзара байланыстарын, сипаттайтын 
сандық көрсеткіштер, сызба түрінде кескінделетін нұсқалар. 
Дискі  жетек    – 1) магниттік    дискілер  орнатуға  жəне  олармен 
жұмыс істеуге арналған тетік; 2) ақпаратты дискіде сақтауға жəне оны оқуға 
арналған құрылғы; 3) айналып тұратын қозғалыстағы магниттік дискілерге 
мəлімет жазып, оны оқуға арналған электрмеханикалық құрылғы.
ENIAC  есептеуіші –  (Electronic Numerical Integrator Analyzer and 
Computer) бұл құрылғы «алғашқы компьютер» деп жиі айтылады.
Есептеу  техникасы – адамзат  іс-əрекетінің  əр  түрлі  саласындағы 
күрделі ақпараттың үлкен ағындарымен массивтерін автоматтандырылған 
түрде өңдеуге, жеткізуге жəне сақтауға арналған техникалық құралдар мен 
бағдарламалық жасақтама жинағы. 
Жедел  жад  –  компьютердегі  ішкі  жад  бөлігі  арифметикалық  жəне 
логикалық  операцияларды  орындау  кезінде  командаларды,  бастапқы 
мəліметтерді, аралық жəне ақырғы нəтижелерді уақытша сақтау үшін керек 
уақытша жад.
Жергілікті  желі  (ағылш. Local Area Network, LAN) – салыстырмалы 
түрде  шектеулі  кеңістіктің  (мысалы,  ғимараттың)  шегінде  компьютер-
лер,  басып  шығарғыштар  мен  басқа  да  құрылғылар  тобын  біріктіретін 
коммуникациялық желі. Жергілікті желі бір біріне қосылған құрылғылардың 
өзара əрекеттесуіне мүмкіндік береді.
Жүйе (лат. systēmaгр. Σύστημα – бөліктерден құралған тұтастық, қосылыс) 
– бір-бірімен қарым-қатынаста жəне байланыста болатын, сөйтіп белгілі бір 
тұтастық, бірлестік құратын көптеген құрамдас бөліктер жиынтығы; агрегат-
тар  мен  машиналардың  территориялық  принциппен  емес,  жұмыс  істегенде 
атқаратын міндетіне негізделіп біріктірілген құрылымдар жиынтығы.
Жүйелік  блок – дербес  компьютердің  негізгі  электрондық 
құрылғыларымен қоректену блогы орналасқан блок.
Интерфейс – бағдарламашылардың  кəсіптік  тілінде  өзара  əрекеттесу 
«жазықтығы»,  пайдаланушымен  компьютердің  қарым-қатынасы,  яғни 
екі  жүйенің  немесе  адаммен  компьютердің  өзара  мəліметтер  алысуын 
жасақтайтын аппараттық-бағдарламалық құралдардың жиынтығы.
Компьютер  буындары  –  сəулеті  мен  элементтік  негізінің  түрлері 
бойынша  біріктірілген,  тарихи  қалыптасқан  компьютер  топтары.  Олар 
бір-бірінен  элементтік  негізі,  құрылмалы  технологиялық  орындалуы, 
логикалық ұйымдастырылуы, техникалық сипаттамалары, бағдарламалық 
жасақтамалары жəне пайдаланушы тарапынан компьютермен қатынас құру 
дəрежесі бойынша ажыратылады.
Компьютер желісі – (компьютерная сеть, сеть ЭВМ; computer network) 
– желінің ортақ есептеу қорларын пайдалану үшін тұтынушылар қатынас 
құра алатын элекронды есептеуіш машиналар мен абоненттік станциялар 
жиынтығы.

228
Компьютер,  есептеуіш  – (лат. Compute – санау,  есептеу)  есеп-
теу  жұмыстарын  атқару  мен  ақпаратты  автоматты  түрде  өңдеуге 
арналған  техникалық  құралдар  кешені: 1) ақпаратпен  жұмыс  істеуге 
арналған  қазіргі  заманғы  əмбебап  техникалық  аспап. 2) есептеу  жəне 
ақпараттық  мəселелерді  шешу  процестерінде  ақпарратты  автомат-
ты  түрде  өңдеуге  арналған  техникалық  құралдардың  жиынтығы. 
3) ғылыми-көпшілік жəне ғылыми əдебиеттерде қабылданған атау. 
Компьютерлік 
бағдарлама 
(ағылш. Computer program) – 
1)  белгілі  бір  алгоритмді  жүзеге  асыру  мақсатында  мəліметтер  өңдеу 
жүйесінің  нақты  құрауыштарын  (компьютерді)  басқаруға  арналған 
мəліметтер  тізбегі; 2) орындалуға  (өңделуге)  тиіс  реттелген  команда-
лар  тізбегі,  есеп  шығару  алгоритмін  сипаттайтын  программалау  тілінің 
сөйлемдер  жиыны.  Есеп  шығаруға,  сондай-ақ  берілген  мəселені  ше-
шуге  арналған,  қабылданған  синтаксиске  сəйкес  жазылған  компьютер 
командаларының  (нұсқауларының)  реттелген  тізбегі; 3) программалар 
мен  олардың  үзінділеріне,  бағыныңқы  программаларға,  процедураларға, 
программалық  модульдерге,  машиналық  программалар  мен  олардың 
үзінділеріне арналған жалпы атау.
Компьютерлік  графика – əр  түрлі  кескіндерді  (суреттерді,  сызбалар-
ды, мультипликацияларды) компьютердің көмегімен салуды қарастыратын 
информатиканың маңызды саласы. 
Компьютерлік  желі  (ағылш.  сomputer network) — барлық 
құрылғылардың бір-бірімен өзара əрекеттесуіне мүмкіндік беретін байла-
ныс желілері арқылы қосылған компьютерлердің жəне басып шығарғыштар 
мен мəтіналғылар сияқты басқа құрылғылардың тобы.
Құрылғы  – 1. құрылымдық  жəне  қызметтік  жақындығы  бойын-
ша  біріккен  бөлшектердің,  түйіндердің,  элементтердің  жиынтығы;
2. белгілі бір техникалық объектіге тəн құрылымдық жəне қызметтік ны-
шанын  көрсететін  жекелеген  бөліктердің  құрамы  мен  өзара  байланысып 
орналасуы; 3. жергілікті желіге немесе компьютерге жалғауға болатын кез 
келген жабдық, мысалы, компьютер, басып шығарғыш, бейімдеуіш, модем 
немесе басқа перифериялық құрылғы. 
Материалдық  (табиғи)  модельдер – объектінің  сыртқы  түрін, 
құрылымын (кристал торлардың модельдері, глобус), жағдайын бейнелейтін 
кішірейтілген немесе ұлғайтылған көшірмелері.
Мəліметтер – автоматты  құралдардың  көмегімен,  кей  жағдайда 
адамның қатысуымен, өңдеуге ыңғайлы түрде берілген мағлұмат.
Монитор – 1) бағдарлама – есеп шығару процесі кезінде құрылғылар 
мен  бағдарламалардың  əрекеттестігін  жасақтайтын  жүйелік  басқару 
бағдарламасы; 2) құрылғы-бейнелерді  экранға  шығаруды  жасақтайтын 
аспаптың жəне ішкі схемалардан тұратын құрылғы.
Процессор – 1) бағдарламаға сəйкес операцияларды орындауға арналған 

229
 
компьютердің негізгі құрылғысы, қызметтік бөлігі; 2) мəліметтерді өңдеу 
кезінде  кейбір  алдын  ала  есептеу  жұмыстарын  немесе  ұйымдастыру 
қызметін атқаратын машиналық бағдарлама.
Сигнал  – 1) ақпаратты  материалдық  тасушы; 2) шығу  көзінен 
қабылдағышқа  материалдық  орын  ауыстыру  тұрғысынан  алғанда  таңба 
«белгі»  жəне  «символ»  ұғымдары  экстенсионалды  сəйкес  келеді; 3) 
элементарлық екілік сигнал – бір бит ақпаратты тасушы.
Тақша – (плата; board; card) – 1) электрондық  құрауыштардан 
тұратын, компьютердің басқа құралғыларымен жалғаса алатын, бетінде ба-
спа өткізгіштері бар ауыстырмалы шағын тақта; радио-электрондық аппа-
ратуралар жинаған кезде үстіне электр жəне радио сыңарлары орналасты-
рылатын жалпақ құрылма конструкция.
Тұрақты  жад  –  үлгі  қалыпты  бағдарламаларды,  өзгермейтін 
мəліметтерді  жəне  жүйелік  ақпаратты  энергиядан  тəуелсіз  сақтауға 
арналған жад.
Тінтуір  (тышқан)  –  манипуляторлық  типті  басқару  құрылғысы. 2-3 
басқышы бар жатық қорап.
Уақытша файл – файл атының кеңейтуі-ТМР болып келетін файлдар
Үнсіз  келісім  (умолчание) – егер  пайдаланушы  нақты  түрде  талап 
қоймаса,  онда  əрбір  бағдарлама  қандай  да  бір  міндетті  атқарудың  нақты  
нұсқасын өзі тағайындайды ол тек компьютерлік технология ға тəн.
Файл (ағылш. File)  – бағдарлама немесе мəліметтер жиынтығы; белгілі 
бір  атаумен  аталып,  реттеліп  жазылған  байттар  тізбегі  компьютердегі 
мəліметтерді  сақтау,  жеткізу  бір  бірлігі  болып  табылады;  сыртқы  жадта 
орналасып,  мəліметті  жеткізу,  өңдеу  кезінде  бөлінбейтін,  біртұтас  жаз-
балар  тізбегі;  Ол  дерек  сақтаудың  негізгі  бірлігі  болып  табылады.  Файл 
компьютердің бір дерек жинағын екіншісінен айыруына мүмкіндік береді. 
Мəтін  жазылған  немесе  суреті  бар  кез  келген  қағаз  құжат  сияқты,  файл 
дерек  жинағы  болып  табылады,  ондағы  деректі  бөліп  алуға,  өзгертуге, 
жоюға,  сақтауға  я  болмаса  басып  шығарғыш  немесе    электрондық 
пош та  бағдарламасы  сияқты  шығару  құрылғысына  жіберуге  болады. 
Файлдардың ішінде бағдарлама, бағдарламада қолданылатын деректер не-
месе пайдаланушы жасаған құжат болуы мүмкін.
Файлдағы атрибут – файл көрсеткіштерін анықтайтын əр түрлі сипат-
тама.
Файлдық  жүйе  –  ат  қойылған  мəліметтер  мен  бағдарламалар 
терминдерінің жиынтығы.
Файлдық  сервер – файлдар  архиві  мен  оның  иесі  арасында  қатынас 
құруды жүзеге асыратын бағдарламалар.
  Шина  –  ортақ  қызметтік  белгі  бойынша  біріктірілген  жəне  есептеу 
машинасының  бір  құрама  бөлігінен  екіншісіне  ақпарат  тасымалданатын 
арналар (желілер) тобы.

230
ҚАЗАҚША – ОРЫСША СӨЗДІК
А
абонент – абонент
абонент байланысы – абонентская связь
абсорбциялық тыну – абсорбционное замирание
автоматты түрде іздеу – автоматический поиск
ағын – поток
адал – добросовестно
аймақ – регион, территория, край
айналады – превращается
айналы гальвонаметр – зеркальный гальвонаметр
айналысу – заниматься
айнымалы – изменчивый, переменный 
айырмашылық – различие 
активті – активный 
активті локация – активная локация
акустикалық қондығры – акустическая установка
ақау – брак, дефект, изъян
ақпарат – информация
ақпараттық – информационный
алғашқы – впервые, начальный 
алдын ала – заранее; заблаговремменно; предварительно
алқалық талқылау – коллегиальное обсуждение
алмасу – переводиться 
алу – вычитание
алшақ – раздвинутый
алшақтатылған қабылдау – разнесенный прием
амалдар – способы
амплитуталық бөлу – амплитудное разделение
аналық тақша – материнское плато
анодтық тозаңдату – анодное распыление
антена шағылыстырғышы – отражатель антенны
анық – ясный
анықтау – определить
апаттық байланыс – аварийная связь
арақашықтық – расстояние
аралас – смешанный 
аралас текті толқын – волна смешанного типа 

231
 
араластырғыш диод – смесительний диод
арна құрушы блок – каналообразующий блок
арнаулы – специальный
артық модуляция – перемодуляция
аспап – инструмент
аталған – названные
атауы – наименование
атқаратын қызметтері – функции
ауа-райы – погода
ауқатты – состоятельность
ауқым – объем, величина, размер
ауқымдық автогенератор – диапозонный автогенератор
ауыстыру – заменить
ауыстырып қосу – переключатель
ашушы импульс – отпрающий импульс
ашылу – открытие
аэронавигациялық байланыс – аэронавигационная связь
Ə
əдіс – метод 
əдістері – методы
əзірлеу – готовить, подготовить
əйгілі – известный
əкімшілік – администрация
əлемдік – мир, вселенная
əмбебап – универсальный
əрекет ету мерзімі – срок действия
əрекет радиусі – радиус действия
əрекет ұзақтығы – длительность действия
əрекеттер – действия
əрекеттесу – взаимодействие
əсер – воздействие, эффект
əсерлесу – взоимодействие
əсерлік мəн – действующее значение
Б
бағдар – направление, курс
бағдар көрсеткіші – индикатор курса
бағдарлама – программа

232
бағдарламашы – программист
бағыну – подчиняться, повиноваться, слушаться
бағыт – направление 
бағыттары – направления
базалық матрицалық кристалл – базовый матричный кристалл
байланыс – связь
байланыс жиілігі – частота связи
байланыс жүйесі – система связи
байланыстық процессор – связной процессор 
байланысшы – связист
бақылау мониторы – контральный монитор
баптау орауышы – катушка настройки
барша – весь, все
бас тарту – воздерживаться, отказаться, отказываться
басқарушы терминал – управляющий терминал
басқарушы – управляющий 
басқарылатын – управляемый
бастама – идея, начинание 
бастама хат – инициативное письмо
басты – главный
басшылығы – руководство
батырма – кнопка
баяндама – доклад 
баяндау – докладывать
баяу – медленно
бəсеке – конкуренция
бəсендетуші магнит – демпфирующий магнит
бедер – рельеф
бейне – анимация, образ
бейне таратқыш – передатчик изображения
бейнежазба – видеозапись
бейнекассета – видеокассета
бейнетақша – видеоадаптер
бейсаналы – бессознательно
бекіту – утвердить 
белгі беру хаттамасы – протокол квитирования связи
белгі – знак, примета; признак 
белсенді – активный 
беттік разрятталу – поверхностный разряд
бифиляр орама – бифилярная обмотка

233
 
бодо аппараты – аппарат бодо
бонус – бонус
босату – освободить
бөгеулерді қабылдағыштық – восприимчивостьк помехам
бөлме – комната
бөлу – деление; делить
бөлшек – часть
бөлім – отдел 
буферлік каскад – буферный каскад
бұғаттаушы генератор – блокирующий генератор
бұзады – портит
білдіреді – означает
білім – образования, знание
білік – умение
білікті– квалифицированный 
біліктілік – квалификация
бірауыздан – единогласно 
біржақты – односторонний 
бірлескен – совместный 
біртекті жол – однородная линия
біртүсті дисплей – монохромный дисплей
бірыңғай – одинаково
бірігу – объединяться
В
вакуум – вакуум
вакуумды – вакуумный 
вакуумдық бекітпе – вакуумный затвор
вакуумдық диод – вакуумный диод
вакуумдық тозандату – вакуумное напыление
вакуумдық фотоэлемент – вакуумный фотоэлемент
вакуумметр – вакуумметр
валенттік байланыс – валентная связь
варикап сыйымдылығы – емкость варикапа
ваттметр – ваттметр
вектор – вектор
вертикал поляризацияланған толқын – вертикально поляризован-
ная волна
виртуал арна – виртуальный канал
виртуал тасушы жиілік – виртуальная несущая частота

234
волтьамперлік сиппатама – вольтамперная характеристика
вольтметр – вольтметр
Г
газжұтқыш – газопоглотитель
гальваникалық жалату –гальваническое нанесение
гальванометр – гальванометр 
гармоника – гармоника
гармоникалық – гармонический 
гейгер түтігі – трубка гейгера
герц дірілдеткіші – вибротор герца
гетеродин жиілігі – частота гетеродина 
гетерондиндік толқын өлшегіш – гетеродинный волноиер
гистерезис тұзағы – петля гистерезиса
графтар əдісі – метод граф
Ғ
ғалам (əлем) – вселенная, мир.
ғаламдандыру – глобализация
ғаламтор – всемирная паутина
ғарыш – космос
ғарыштық байланыс – космическая связь
ғарыштық бөгеуілдер – космические помехи
ғимарат – здание 
ғылым – наука 
Д
дабыл толқын – позывная волна
даму – развиваться 
дана – штук, количество, экземпляр
дара – отдельный, одиночный
дара импульс – одиночный импульс
дауларды шешу – разрешение споров
дəл бөліктеу – градиуровка
дəлел – аргумент, доказательство
дəлелді себеппен – по уважительной причине 
дəлме-дəл конденсатор – прецизионный конденсатор
декодалаушы матрица – декодирующая матрица
деңгей – уровень

235
 
дербес – самостоятельный 
дербес байланыс – персональная связь
дербестендіру – персонализация
деректер – данные
дестелеп – складывая
дестелі режим – пакетный режим
дефлектор – дефлектор
дипольдін сəуле шығаруы – излучение диполя
дискжетек – дисковод
дифракция құбылысы – явление дифракции
доға тұтануы – зажигание дуги
дөңгелек – круг, колесо
дыбыс тақша – звукоадаптер
дыбыс тасымалдаушы – звуконоситель
дірілтүрлендіргіш – вибропреобразователь
Е
екіжақты – двустороний
елестету – представить
елеулі – значительный
енгізу – вводить
енгізу – внести 
енгізу кілті – ключ ввода 
ендік-импульстік модулятор – широтно-импульсная модулятор
ерекше – особенно
ерекшеленеді – отличается
ерекшелік – особенность 
еркін заряд – свобоодный заряд
ерте тұтану – раннее зажигание 
есеп – 1. отчет; 2. задача 
есептеу алгоритмі – вычислителный алгоритм
есептеулері – вычисление
есептеуіш – вычислительтельный
ескерту хат – письмо-напоминание
естілетін дыбыс – слышымый звук
естілу аумағы – зона слышимости 
есу қадамы – шаг скрутки
Ж
жабдық – оборудование 

236
жабылу – закрытие
жағалай тексеру сəулесі – сканирующий луч
жағымды – приятный
жады – память
жазық толқын – плоская волна
жазықтық – плоскость
жайма кідірісі – задержка развертки
жақ – сторона; лицо
жалға алу  – арендовать 
 
 
жалғастыру – продолжать
жалғастырулар – соединения
жалпы – общее, общий
жалпы ережелер – общие положения
жан-жақты – всесторонний
жаңа – новый 
жаңалық – новость 
жарғы – устав
жарғылық қоры – уставный фонд
жариялау – обьявить
жарнама – реклама
жартылай – полу
жарық – свет, яркий 
жасанды серік – спутник
жасырындылығын – секретность
жауапкершілігі – ответственность
жауаптылық – ответственность
жəрдем, көмек – помощь
жəрмеңке – ярмарка
жедел информация – экспресс информация
жеке – индивидуальный
жеке құрам бойынша – по личному составу
желгілікті – местный
желі – линия
желі – сеть 
желіаралық – межпроводной
жемісті – плодотворный
жергілікті – местный 
жетекші –  руководитель
жеткізу – доставка, доставить
жетілдіру – совершенствовать
жетілдірілген – совершенный

237
 
жетіспеу – недостаток
жетістік – успех, достижения
жинақталған – собранный
жиналыс – собрание 
жиынтығы – комплекс
жиынтық – сумма, количество
жиілік – частота 
жиілік бөлгіш – делитель частоты
жоба –  проект
жобалау – проектировать
жоғарғы гармоника – высшая гармоника
жойылады – уничтожается 
жолдама хат – сопроводительное письмо
жолданған – направленный
жоспар –  план
жөндеу – чинить
жөнелтіледі – отправляется
жұғу – заражать
жұмыс – работа
жұмыс беруші – работодатель
жұмыс кестесі – рабочий режим
жұмыс сапасы – качества работы
жұмыскер – работник
жұтып алатын – проглатывающий
жүгіру – бегать
жүзу – плавать
жүйе – система
жүйеаралық бөгеуіл – межсистемная помеха
жүйелік блок – системный блок
жүйке – нерв
жылдамдық – скорост
жылжымалы – движимый
жылу сейілткіш – теплоотвод, радиатор
жіберетін мерзімі – день отправки
жіктегіш – классификатор 
жіктеледі – классифицируется
жіңішкеру – утончение

Достарыңызбен бөлісу:
1   ...   12   13   14   15   16   17   18   19   20
Loading...


©melimde.com 2020
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет
рсетілетін ызмет
Жалпы ережелер
ызмет стандарты
дістемелік кешені
бекіту туралы
туралы хабарландыру
біліктілік талаптары
кіміні аппараты
Конкурс туралы
жалпы біліктілік
ойылатын жалпы
мемлекеттік кімшілік
жалпы конкурс
білім беретін
Барлы конкурс
республикасы білім
бойынша жиынты
ызмет регламенті
ткізу туралы
конкурс атысушыларына
біліктілік талаптар
атысушыларына арнал
идаларын бекіту
Республикасы кіметіні
облысы кімдігіні
рсетілетін ызметтер
мемлекеттік ызмет
стандарттарын бекіту
Конкурс ткізу
мемлекеттік мекемесі
дістемелік сыныстар
Мектепке дейінгі
дебиеті маманды
дістемелік материалдар
білім беруді
ауданы кіміні
жалпы білім
конкурс туралы
мектепке дейінгі
рметті студент
облысы бойынша
мыссыз азаматтар
Мемлекеттік кірістер
дарламасыны титулды
Конкурс жариялайды
дістемелік кешен
мерзімді жоспар
разрядты спортшы
мелетке толма
ызметтер стандарттарын
директоры бдиев

Loading...