1-т а қ ырып жер қҮҚЫҒының ТҮсінігі, ПӘНІ, ЖҮйесі және қАҒидалары


Жер қүқық бүзушылықтарының түсінігі, түрлері және қүрамы



бет6/9
Дата09.09.2017
өлшемі172.28 Kb.
#19852
1   2   3   4   5   6   7   8   9

1. Жер қүқық бүзушылықтарының түсінігі, түрлері және қүрамы

Жер қүқық бүзушылык дегеніміз — жер құқықтық тәртіпті жер меншік иелерінің жер пайдаланушылардың күкығымен заң- ды мүдделерін заңсыз кінәлі әрекет немесе әрекетсіздік аркылы бүзу.

Жер зандарын бүзғаны үшін жауапкершілікке тартудын негі- зі - нақты күқық бүзушылықтың көрініс табуы.

Жер қүкық бүзушылык ретінде тану үшін ол келесідей қүрам- ға ие болуы керек:


              1. Объектісі, жер меншік иелері мен жер пайдаланушылардың занды мүдделері және күкықтықтәртібі.

              2. Объективтік жағы, жер кұкык бүзушылык негізі болған әрекет немесе әрекетсіздік.

              3. Субъектісі, жеке және занды түлғалар.

              4. Субъективтік жағы, кінәнің көрініс табуы. Кінәнің әзі екі нысанда жасалуы мүмкін: Касакана және абайсыздык ны- санда.

Жер зандарын бұзғаны үшін жауапкершіліктің келесі түрлері көзделген:

  • әкімшілік;

  • тәртіптік;

  • кылмыстык;

  • азаматтык.

Жер күкык бүзушылык жер зандарын бұзғаны үшін жауап- кершіліктін негізі болып табылады. Жер қуқық бузуіиылық дегеніміз - жер кұкыктык тәртіпке және мемлекеттін жеке және занды тұлғалардын кұкыктарымен занды мүдделеріне кайшы кеііетін кінәлі және зансыз әрекет немесе әрекетсіздік.

Жер қуқық бүзушылықтың келесі белгіяерін қарастырамыз:



  • қоғамға кауіптілігі;

  • кінәлілігі;

  • әрекет немесе әрекетсіздік және туындаған салдарынын арасындағы тікелей себепті байланыс;

  • жер зандарына қайшылығы;

  • жазаланушылық.

Жер зандарын бүзушылықты мынадай түрге бөледі:

    1. жерге меншік иесінің күкығын бұзу саласындағы күкык бұзушылықтар;

    2. жер пайдаланушынын жер жер пайдалану күкығын бүзу саласындағы құкык бұзушылыктар;

    3. жердің экологиялык жағдайын бұзу саласындағы кұкык бұзушылыктар;

    4. жер учаскесі меншік иесінің және жер пайдаланушының жер зандарында белгіленген міндеттемелерді орындамау саласындағы құкык бүзушылықтар;

    5. жерді баскару саласындағы жер зандарын бұзу саласындағы кұкық бұзушылыктар.

Жердің экологиялык жағдайын бүзудың түрлеріне:

      1. жердің (топырақтың) күнарлы кабатын бүзу жоғалту;

      2. жердің кұнарлы кабатын сыдырап алу;

      3. жердің кұнарлығына теріс эсер ететін мелиоративтік жүмыстар жүргізу:

      4. жерде арамшөптер мен зиянды карантинді өсімдіктердің, бұталардың каптап кетуіне жол беру;

      5. су және жел эрозиясына карсы агротехникалык шаралар колданбау:

      6. жердін құнарлығын арттыру агротехникалык шараларын колданбау нәтижесінде жердің кұнарлығының елеулі түрде төмендету;

      7. топыракты (жерде) зиянды заттардың, зиянды микро- организмдердін және топыракты ластайтын баска да биология- лык затгардын колдануына нормативтік шегінен тыс жол берілуі;

      8. жаңа және кайта жаңартылған үйлерді, күрылыстарды, ғимараттар мен баска да объектілерді орналастыру, жобалау мен пайдалануға беру кезінде, жердің жай-күйіне колайсыз ықпал ететін жаңа техника мен технологияларды енгізу кезінде жерді корғау жөніндегі шаралар көзделуге және жүзеге асыруға, экологиялык, санитарлык-гигиеналык және өзге де арнайы талап- тардың (нормативтерді, нормалардың, ережелердің) орындал- мауы;

      9. нормативтен тыс радиациялык ластануға ұшыраған немесе халыктың өмірі мен денсаулығына кандай да бір катер төндіретін жер учаскелерін жеке меншікке тұракты немесе уакытша беру;

      10. зандармен белгіленген санитарлык талаптарға және нор- мативтерге сәйкес өнім алу камтамасыз етілмейтін радиоактивтік ластануға үшырған жер учаскелерін ауылшаруашылык айналы- мынан уағында шығармау;

      11. жерді селден, көшкіннен, су астында калудан, батпақгау- дан, кайталап сортанданудан, кұрғап кетуден, тығыздалудан корғау шараларын колданбау т.б.

2. Жер қүқық бүзушылықтар үшін жауапкершіліктің түсінігі. Жер зандарын бүзғаны үшін заңды жауапкершіліктің түрлері

Жер зандарын бүзғаны үшін әкімшілік қүкықтық жауапкер- шілік.

Жер қүқык бұзғаны үшін қолданылатын жауапкершіліктің кең тараған түрі және накты жетілдірілген түрі әкімшілік жауап- кершілік.

Жер кұқык катынастары аясында әкімшілік жауапкершілік келесідей артыкшылықтарға ие:



        1. Қолдану процедурасының (рәсімдерінін) салыстырмалы түрде оңай болуы.

        2. Әкімшілік теріс кылыкка жедел эсер етуі.

        3. Кажетгі денгейдегі шығын орнын толтыру функциясының көріністабуы.

        4. Құқыкка қарсы әрекет зардаптардың туындауын күтпей-ак кұкык бұзушылыкты алдын алу мумкіндігі.

        5. Теріс кылыкпен накты жаза арасындағы уакыттыңсалыс- тырмалы кыска болуы.

Казакстан Республикасы әкімшілік қүкыкбүзушылықтуралы кодексіне сәйкес әкімшілік жер кұқык бүзушылык күрамына келесідей диспозициялар бар:

          1. Әкімшілік күкык бүзушылыктар туралы кодекстің 250-бабы (жерді бүлдіру). Бүл бап бойынша жерді бүлдіргені үшін жеке түлғаларға бес айлык есегітік кәрсеткіштен он айлык есептік керсеткішке дейін, лауазымды түлғалар, жеке кәсіпкерлер, ша- ғын және орта бизнестің субъектісі болып табылатын занды тұлғалар үшін жиырма айлык есептік көрсеткіштен кырықайлық есептік корсеткішке дейін, ірі кәсіпкерлік субъектілері болып табылатын занды түлғалар, а коршаған ортаға келтірілген шығын колемінде айыппұл салынады.

          2. Әкімшілік кұкык бұзу шылықгар туралы кодекстің 251-бабы (ауыл шаруашылык максатындағы жерді тиімсіз пайдалану). Бұл бап бойынша жерді бүлдіргені үшін жеке тұлғаларға он айлык, есептік корсеткішке дейін айыппүл немесе ескерту жасалады, лауазымды тұлғалар, жеке кәсіпкерлер, шағын және орта бизнестің субъектісі болып табылатын занды тұлғалар үшін жиырма айлык есептік көрсеткіштен кырық айлык есептік корсеткішке дейін, ірі кәсінкерлік субъектілері болып табылатын заңды тұлғаларға коршаған ортаға келтірілген шығын көлемінде айыппұл салынады.

          3. Әкімшілік құкык бұзушылыктар туралы кодекстің 252—257 баптары.

Әкімшілік кұқык бұзушылықтың негізгі қолдану шаралары бұл айыппұл және ескерту жасау.

Әкімшілік кұқык бұзушылыктар туралы істерді келесі органдар карайды:



            1. Соттар;

            2. Ауыл шаруашылык министрлігі жанындағы өсімдік немесе карантин жөнінде мемлекеттік инспекция;

            3. Жер ресурстарын баскару агенттілігі және жергілікті бөлім- шелері;

4. Коршаған ортаны корғау министрлігі және жергілікті бөлімшелері.

Қылмыстық кұкықтық жауапкершілік. Кылмыстык жауап- кершілік мемлекеттің заң шығарушы органы аркылы қылмыс- тык жазалау катерімен тыйым салынған коғамға кауіпті кінәлі түрде істелген іс-әрекет үшін ғана белгіленеді. Адам кылмыстык жауаптылыкка істеген іс-әрекеттерінде кылмыстык занда керсетілген нактылы бір кылмыстын кұрамы болған жағдайда ғана тартылады. Қылмыстык жауапкершілік бұл кылмыстык кұкылык норманы бұзудын нәтижесі, коғамға кауіпті іс-әре- кеттің көрінісі болып табылады. Кылмыс істелмесе, кылмыстык жауаптылык та болмайды.

Кылмыстык жауаптылык - озінің нысаны, мазмұны жағынан мемлекеттік күштеу мәселесі бар жауаптылыктын түрі болып табылады. Кылмыстык жауаптылыктын әлеуметтік мазмұны- нын өзі сол субъектіге кылмыстык жауаптылык жүктей отырып, мемлекет оның істеген кылмысын мінеп, оған зандылык баға береді.

Кылмыстык жауаптылыктын мазмүны (теріс кылыққа мо- ральдыксаяси бага беріп мінеу және мемлекет, коғамтарапынан) және зандылык (кылмыс істеген адамға қолданылатын мемлекеттік күштеу шаралары).

Жер кұкық бұзушылыкты кылмыстык құқыктық жауапкершілік қоғамға кауіпті қылмыс белгілерін қамтитын іс-әрекет орын алғанда көрініс табады.

Жер катынастарын реттеу саласында бекітілген құқықтык тәртіпке жер катынастарының субъектілерінің кұқықтары мен занды мүдделеріне кылмыс аркылы бір мөлшерде зиян келтіріледі немесе зиян келтірілуі мүмкін.

Кылмыстык жауаптылыкка тартылатын әрекет жер қатынас- тар аясына бір мезгілде жер немесе қылмыстық заң нормаларын бүзады.

Кылмыстык жауапкершілікке тартылу үшін қылмыстық күрал болу керек.

Ерекше бел і м

10-т а к ы р ы п АУЫЛ ШАРУАШЫЛЫҒЫ МАҚСАТЫНДАҒЫ ЖЕРЛЕРДӀҢ ҚҮҚЫҚТЫҚ ЖАҒДАЙЫ

/. Ауыл шаруашылыгымақсатындагыжерлердің қүқықтық жаг- дайының түсінігі және қүрамы.



    1. Ауылшаруашылықмақсатына арналган жерлергеменшік қүқыгы және өзге қүқықтар, ауыл шаруашылық мақсатындагы жерлерді пайдалану субъектілері.

    2. Арнайы жер қорының түсінігі және қүрамы.

    3. Ауыл шаруашылыгы мақсатындагы жер учаскелерін бір санат- тан келесі түріне ауыстыру тәртібі.

    4. Шарттьіжер үлесі. Жалпы сипаттамасы.

    5. Ауылшаруашылык, мақсатындагы жерлерді ауылшаруашылык, емесмақсаттарга пайдаланумен және оларды альт қоюмен келтірген шыгынды өтеу тәртібі.

1. Ауыл шаруашылығы максатындағы жерлердін қүқықтық жағдайының түсінігі және қүрамы

Статистикалык мөліметтер бойынша Қазакстан Республикасынын жер аумағы 272490,2 мың гектарды кұрайды. Осылардың ішінде ауыл шаруашылык жерлері — 222513,6 мың гектарды қүрай- ды. Соңғысының ішіне сәйкесінше ауыл шаруашылық максатындағы жерлер де кіреді, оның жалпы көлемі 90910,35 мың гектар. Ал жер аумағының қалған бөлігін ауыл шаруашылыкөндірісінін максатында пайдаланылатын жердің баска да санаттары күрайды.

Агроөнеркәсіптік кешенді және ауылдық аумақтарды дамы- туды мемлекеттік реттеу азық-түлік қауіпсіздігін, агроөнеркәсіптік кешен өнімі нарыктарыныңтүрақтылығын камтамасыз етуге, кәсіпкерліктің тиімді жүйесін күруға, отандык өнімнің бәсекелестік артыкшылығын колдауға, сондай-ақ, өсімдік шаруа- шылыгын, мал шаруашылығын, балык шаруашылығын, ауыл шаруашылығы шикізатын кайта өндеуді және тамақ өнеркәсібін 13-ю 193 дамыту үшін жағдай жасау аркылы ауыл халқының тұрмыс деңгейін көтеруге, ветеринариялык-санитариялыкжөне фитоса- нитариялық кауіпсіздікті, техникалык жарақтандыру мен баска да ілеспе кызмет салаларын камтамасыз етуге, ауылдык аумак- тардың әлеуметтік және инженерлік инфракұрылымын дамытуға бағытталған.

Ауыл шаруашылыгымақсатындагы жерлер дегеніміз — ауыл шар- уашылығының кажеттері үшін берілген немесе осы максаттарға арналған жерлер болып табылады Ауыл шаруашылык максатындағы жерлер өз кезегінде 3 топка бөлінеді:


  • ауылшаруашылык алкаптары;

  • ауылшаруашылык мұктаждарын камтамасыз етуге арналған кұрылыстар, өзге объектілер су айдындары орналаскан жерлер;

  • өзге алкаптар; кұмдар, такырлар т.б. Ауылшаруашылык алкаптары бірнеше түрге бөлінеді: егістік,

жайылым, шабындыктар, көп жылдык екпелер, т.б. Суландыру

деңгейіне байланысты суарылатын алкаптар (суландыру деңгейі табиғи түрде 75 пайызды кұрайды) және суарылмайтын алкаптар болып бөлінеді.

Ауылшаруашылык алкаптарына жер заңнамасында берілген түсініктерге токталып кетейік. Казакстан Республикасынын Жер кодексінін 97-бабынын 4-бөлімінде осы түсініктер бекітілген.

Егістік — жүйелі түрде өнделетін және көпжылдык шөптердін егістігін коса алғанда, ауыл шаруашылығы дакылдарынын егісті- гіне пайдаланылатын жер учаскелері, сондай-аксүрі жер. Алдын. ала егілетін дакылдардын егістігі орналаскан (үш жылдан аспай- тын уакытаралығында), түбегейлі жаксарту максатында жырты- лған шабындыктар мен жайылымдардын жер учаскелері, сондай- ак баска бактардың егіске пайдаланылатын катар аралығы егіс- тікке жатпайды.

Тыңайган жер - бүрын егістік күрамында болған және күзден бастап бір жылдан аса ауыл шаруашылығы дакылдарын егуге пай- даланылмайтын және пар айдауға әзірленбеген жер учаскесі.

Көпжылдық екпелер - жеміс-жидек, техникалык және дәрі- дәрмек өнімдерінін түсімін алуға, сондай-ак аумакты сәндеп безендіруге арналып колдан отырғызылған көпжылдык ағаш, бүта екпелеріне пайдаланылатын жер учаскелері.

Табиги шабындықтар мен жайылымдар — шөп егу аркылы жа- ңадан отайған шабындык және жайылым учаскелері.

Суландырылган жайылымдар - тиісті мал басын сапасы ойда- ғыдай сумен камтамасыз ете алатын су көздері (көлдер, өзендер, тоғандар, апандар, суару және суландыру каналдары, күбырлы немесе шегінді күдыктар) бар жайылымдар.

Ауыл шаруашылығы максатындағы жерлерді мемлекеттік-рет- теу алдына келесідей міндеттерді кояды:



  • жерлердін бүзылуына, деградацияға ұшырауына және шаруашылык кызметгің баска да жағымсыз салдарының орын алуы- на тосқауыл болу, экологиялык кауіпсіз өндіріс технологияла- рын пайдалана отырып, мелиоративті және баска да іс-шаралар- ды ұйымдастыру;

  • бұзылуға және деградацияға ұшыраған жерлердін жаксар- уын және калпына келуін камтамасыз ету;

  • жерді дүрыс пайдаланудын экологиялык нормативтерін тәжірибеге ендіру;

  • мемлекеттік органдардын, жеке, заңды тұлғалардын және лауазымды адамдардын Казакстан Республикасы Жер зандары- ныңсакталуын, Қазакстан Республикасы зандарының бүзылу- ын аныктау және жою, азаматтар мен занды тұлғалардың бұзыл- ған кұкыктарын калпына келтіру, жер учаскелерін пайдалану ережелерінін сакталуын, жер кадастры мен жерге орналастыру ісінін дұрыс жүргізілуін және жерді ұтымды пайдалану мен корғау жоніндегі іс-шаралардын орындалуын камтамасыз ету;

  • колданыстағы жер пайдалануды калыптастыру және ретке келтіру жөніндегі шаруашылыкаралык жерге орналастыру жо- баларын жасау, белгілі бір жерде жер учаскелерін бөліп беру мен шекарасын белгілеу, жер учаскесіне меншік кұкығына және жер пайдалану кұкығына күжаттар жасауды ұйымдастыру;

—жерді тұгендеу ісін жүргізу, пайдаланылмай жаткан, ұтымды пайдаланылмай жүрген немесе нысаналы максатында пайдаланылмай отырған жерді аныктау;

  • ауыл шаруашылык жері нің табиғи және шаруашылык жағдайы, жер учаскелерінің орналаскан жері, нысаналы пайдаланы- луы, мөлшері мен шекарасы, олардың сапалык сипаггамасы туралы, жер пайдаланудың есепке алынуы мен жер учаскелерінің кадастрлык кұны туралы мәліметгердің жүйесін калыптастырады;

  • ауыл шаруашылығы жері саласында орын алып жаткан өзгерістерді уактылы аныктау, оларды бағалау, одан әрі дамуын болжау және кері әсері бар процестерді болдырмау мен оның зардаптарын жою жөнінде үсыныстар әзірлеуді ұйымдастыру және де көптеген баска да салалык міндеттерді өз алдына міндет ретінде кояды.

2. Ауылшаруашылык максатына арналган жерлерге меншік күкыгы және взге күқықтар, ауылшаруашылык мақсатындагы жерлерді пайдалану субъектілері

2003 жылға дейін Казакстан Республикасында ауылшаруашылык мақсатындағы жерлерге жеке меншік күкығы карастырыл- маған болатын. 2003 жылғы 20 маусымдағы Жер кодексініңкабыл- дануы Казакстан Республикасында ауылшаруашылык мақсаты- надағы жерлерге жеке меншік күкығын толығымен зандастырып, аталған жерлерді шаруашылык кұкықтык айналымға енгізді. Ауылшаруашылык максатындағы жерлер келесі жағдайларда ғана жеке меншікке беріледі:

1. Казакстан Республикасы азаматтарынын жеке меншігінде шаруа (фермер) кожалығын жүргізу үшін;


    1. Өзіндік қосалкы шаруашылыкжүргізу үшін;

    2. Орман өсіру үшін;

    3. Бағбандык жөнесаяжай күрылысы үшін;

    4. Жекетүрғын үй қүрылысы үшін;

    5. Тауарлы ауылшаруашылык өндірісін жүргізу үшін;

    6. Үйлерді (күрылыстарды, ғимараттарды) олардың мақсаты- на сәйкес кызмет көрсетуге арналған жерді коса алғанда, өндірістік және өндірістік емес, оның ішінде тұрғын үйлерді (құрылыстарды, ғимараттарды) мен олардың кешендерін салуға берілген (берілетін) немесе олар салынған жер учаскелері.

3. Арнайы жер корының түсінігі және күрамы

Арнайы жер коры Казакстанда 1991 жылы Жер реформасы туралы заңына сәйкес пайда болған болатын. Қазіргі таңда арнайы жер корының күкыктык жағдайы Қазақстан Республикасы Жер кодексінің 100-бабына сөйкес аныкталады.

Жерді ауылшаруашылыкөнімін өндірушілердің арасында жер учаскелерін кайта бөлу мақсатында ауылшаруашылығы максатындағы жерлер және босалкы жерлерден арнайы жер коры қүры- лады. Арнайы жер коры:

жер учаскесінен өз еркімен бас тарткан жағдайда;

Жер кодексінің 92,93,95-баптарына сөйкес, жер учаскелерін мәжбүрлеп алып койған жағдайда;

егер заң бойынша, өсиет бойынша мүрагерлері жоқ, немесе бірде-бір мүрагері мүраны кабылдамаған жағдайда немесе өсиет бойынша мұрагерлерді мүрадан айырған жағдайда, не мүрагерлер мемлекет пайдасына мүрадан бас тарткан жағдайдағы жер учаскелерінен күралады.

Белгілі жер учаскесін арнайы жер корынын күрамына енгізу туралы шешімді аудандык аткарушы орган кабылдайды.

4. Ауыл шаруашылыгы мақсатындағы жер учаскелерін бір санаттан келесі түріне ауыстыру тәртібі

Ауыл шаруашылығы алкаптарын біртүрден екіншісіне ауыстыру (трансформациялау) кажеттігі табиғи факторларға, оларды бүдан кейін де баска жер алқаптарының Күрамында пайдаланудың экономикалык түрғыдан орындылығына негізделеді.

Жер учаскесі меншік иесінің немесе жер пайдаланушының жер учаскесінің орналаскан орны бойынша тиісті жергілікті аткарушы органға берген өтінімі, сондай-ак жергілікті атқарушы органнын бастамасы ауыл шаруашылығы алкаптарын бір түрден екіншісіне ауыстыру жөніндегі жұмыстарды жүргізуге негіз бола алады.

Неғүрлым бағалы ауыл шаруашылығы алкаптарын бағасы төменгілеріне ауыстыруға:

егістік ушін — жердің агроөндірістік топырақ сипаттамасы- ның олардын накты пайдаланылуына сәйкес келмеуі, улы зат- тармен ластанудың жоғары денгейі;

көпжыідық екпелер ушін - екпелердін шекті жасы, олардын сиреуі, жердің кен кұрамынын жүтандығы, колайсыз топырак- мелиорациялык сипаттамасы;

шабындықтар үшін- жердіңшөлейттенуі, шалғындыкосімдік- тердің сиреуі, жердің мелиорациялык күйінің нашарлауы;

жайылымдар ушін - тапталып бүлінуі негіз болып табылады.

Суармалы жерді суарылмайтын жерге ауыстыру кезінде жоға- рыда санамаланған факторлардан баска, суару кезімен байланыс- тың үзілуі, сумен камтылмауы, шаруашылык ішіндегі суару жүйелерінің техникалық жай-күйі, ал жайылма суармалы жер үшін - су ағынын кайта бөлу салдарынан су басудың токтауы немесе су ресурстарының болмауы, күрылыстардыңтехникалык жай-күйі ескеріледі.


5. Шартты жер үлесі. Жалпы сипаттамасы

Шартты жер үлесі дегеніміз — колхоз бен совхоздарға және кайта үйымдастырылған ауылшаруашылык үйымдарында жүмыс істеген немесе сол мекемелердетүратын зейнеткерлер, әлеуметгік салада жүмыс істейтін мүғалімдер, дөрігерлер баска да адамдар- дын сол үйымдар жерінен бөлініп берілген үлесі болып табылады.

Шартты жер үлесіне күкыкты растайтын күжат куөлік деп аталады. Жер бөлінген кезде көп жағдайда кағаз жүзінде беріледі. Себебі, жекешелендіру кезінде көп адамдар баска мекемелерге кетіп ауыл шаруашылығы кызметімен айналыскысы келмейді.

2003 жылғы Жер кодексі кабылданған уакытга мынадай шешім кабылданды. 2005 жылдың 1 каңтарына дейін мүдцелі түлғалар жер учаскесі орналаскан жердің мекемелерінін әкімшілігіне ба- рып, мынадай әрекеттер жасауға күкылы болды:


  1. куәлігін көрсетіп, өзіне тиесілі жерін мемлекетгік меншік- тен жеке меншікке сатып алу;

  2. өзінің үлесін мемлекеттен жалға алып, ез шаруашылығын немесе кожалығын жүзеге асыруға;

  3. әз үлесін сатып алып, акционерлік коғамның, шаруашы- лык серіктестіктін, өндірістік коопертивтің жарғылык капита- лына жарна немесе пай ретінде енгізу.


6. Ауылшаруашылық мақсатындағы жерлерді ауылшаруашылық

емес мақсаттарға пайдаланумен және оларды алып қоюмен келтірген шығынды етеу тәртібі

Ауыл шаруашылығын жүргізуге байланысты емес максаттар- ға пайдалану үшін ауыл шаруашылығы алкаптарын алып коюдан туындаган ауыл шаруашылығы өндірісіндегі шығасы ауыл ша- руа-шылығы алкаптарынын көлемі мен олардын сапасын қалпы- на келтіру аркылы ауыл шаруашылығы өндірісініңдеңгейін сак- тау максатында республикалық бюджет кірісіне өгелуге тиіс.

Бүл шығасы Кдзакстан Республикасы Жер кодексінің 166-ба- бында корсетілген шығыннын орнын толтырудан тыс отеледі.

Өнеркәсіп, көлік, байланыс, корғаныс жерін және ауыл шаруашылығына арналмаған өзге де жерді коспағанда, ауыл шаруашылығын жүргізуге байланысты емес кажеттер үшін жердін барлык санаттарының қүрамынан ауыл шаруашылығы алкапта- ры берілетін түлғалар, сондай-ақ күзет, санитарлық және корғау аймақтары белгіленетін түлғалар ауыл шаруашылығы өндірісіндегі шығасыны өтейді

Ауыл шаруашылығы өндірісіндегі шығасы жер учаскесіне кұкық беру туралы шешім кабылданған немесе ауыл шаруашылығы алқаптарының нысаналы мақсаты өзгерген кезден бастап алты ай мерзімде өтелуге тиіс.

Жеке және занды тұлғаларға жер учаскелері:


    1. елді мекендер шекарасында жеке түрғын үй салу, мектеп- тер, мектепке дейінгі балалар мекемелерін, емдеу орындарын және мәдени-түрмыстық максатгағы объектілер салу;

    2. мелиорациялык жүйелер салу;

    3. тоғандағы және көлдегі балык шаруашылықтарын, балык питомниктерін, уылдырыкты балык шаруашылыктары мен балык өсіретін зауыттар салу;

    4. коршаған ортаны корғауды камтамасыз ететін, іргелес жат- кан жер алкаптарынын жағдайын нашарлатпайтын объектілер салу;

    5. тозған алкаптарға, химиялык және радиоактивті заттармен ластанған жерге орман мелиорациясы үшін берілгенде олар шығасыны өтеуден босатылады.

Сонымен бірге, жер учаскелерін корыктарға, үлттык, зооло- гиялык және дендрологиялык парктерге, ботаникалык бактарға, тарихи-мәдени максаттағы объектілерге беру кезінде де шығасы өтелмейді.

Өтелуге тиісті шығасының мөлшері жаңа жерді игеруді немесе алкаптарды ауыл шаруашылығы өнімін өндіру деңгейіне дейін жаксартуды камтамасыз ететін нормативтерді негізге ала отырып, алыгі койылатын алкаптардан алынатын өнімнен немесе олардын сапасы төмендегенге дейін бұрын алынған өнімнен кем түспейтін көлеміндеаныкталады.

Ауыл шаруашылығын жүргізуге байланысты емес максатгар- ға пайдалану үшін ауыл шаруашылығы алкаптарын алып коюдан туындаған ауыл шаруашылығы өндірісіндеғі шығасыны өтеу нормативтерін Қазакстан Республикасынын Үкіметі белғілейді.
11-т а к ы р ы п

ЕЛДӀ МЕКЕН ЖЕРЛЕРӀНӀҢ ҚҮҚЫҚТЫҚ ЖАҒДАЙЫ



/. Елді мекен жерінің түсінігі және қүрамы.

2.Кала және басқа да елдімекеннің шекарасын белгілеу және өзгерту тәртібі.

3.Қала маңындагы аймақтардың түсінігі.

1. Елді мскен жерінің түсінігі және қүрамы

Елді мекен дегеніміз — республика аумағының халык жинакы орналаскан, кемінде 50 адамы бар, азаматтардың шаруашылык және баска коғамдык кызметі нәтижесінде калыптаскан, занда белгіленген тәртіпте есепке алынған және тіркелген, жергілікті өкілді және аткарушы органдар баскаратын бір бөлігі.

Елді мекен белгілері:


  • Міндетті түрде ресми тіркелуі тиіс;

  • Түракты түрде тұратын адамдардын саны 50-ден кем бол- мауы тиіс.

Казақстан Республикасы аумағындағы елді мекендер калалык және селолыкелді мекендерге бөлінеді.

Калалык елді мекендерге республикалык, облыстык және аудандық маныздағы қалалар, сондай-ак олардын әкімшілік ба- ғыныстылығынын аумағындағы поселкелер; селоларға - олардын әкімшілік бағыныстылығына карамастан калған барлык елді мекендер жагады.

Халкьіның саны 400 мың адамнан асатын облыстык маңызы бар каладағы, республикалык маңызы бар каладағы, астанадағы аудан каладағы аудан болып табылады.

Калалар және баска елді мекендер:



    1. республикалык маңыздағы калаларға бөлінеді, бүларға ерекше мемлекеттік маңызы бар және бір миллион адамнан ас- там халкы бар елді мекендер жаткызылуы мүмкін;

    2. облыстык маңызы бар калаларға бөлінеді, бүларға саны 50 мың адамнан асатын, дамыған өндірістік және әлеуметтік иңф- ракүрылымы бар, ірі экоңомикалық және мәдени орталыктар болып табылатын елді мекендер жаткызылуы мүмкін;

    3. аудандык маңызы бар калаларға бөлінеді, бүларға аума- ғында өнеркәсіп орындары, коммуналдык шаруашылығы, мемлекеттік түрғын үй коры, оку және мәдени-ағарту, емдеу мен сауда объектілерініңдамыған жүйесі, кемінде 10 мыңадам халкы бар, оның халкының жалпы санының үштен екісінен астамы жүмыс- шылар, қызметшілер мен олардың отбасы мүшелері болып табы- латын елді мекендер жатқызылуы мүмкін;

    4. поселкелерге бөлінеді, бүларға онеркәсіп орындарының, күрылыстардың, темір жол стансаларының және басқа эконо- микалық манызды объектілердің жанындағы, кемінде 3 мың ада- мы бар, оның кемінде үштен екісі жүмысшылар, кызметшілер және олардың отбасы мүшелері болып табылатын елді мекендер жатқызылуы мүмкін;

кемінде екі мың адам халкы бар, оның жыл сайын емделу мен тынығу үшін келетіндер саны кемінде тең жартысын күрайтын, емдік маңызы бар жерлерде орналаскан елді мекендер де поселкелерге теңестіріледі; оларға калалықтардың жазғы демалыс орындары болып табылатын, ересек халкының кемінде 25 проценті ауыл шаруашылығымен үдайы айналысатын саяжай поселкелері де жаткызылуы мүмкін;

    1. ауыл (село) — саны кемінде 50 адам болатын, халкының кемінде жартысын ауыл, орман және аңшылык шаруашылығын- да, бал ара шаруашылығында, балык аулау мен балык өсіру ша- руашылығында жүмыс істейтін кызметкерлер, олардың отбасы мүшелері және денсаулык сактау, әлеуметтік камсыздандыру, білім беру, мәдениет және спорт мамандары күрайтын елді ме- кен;

    2. халкының саны кемінде 50 адам шаруа және баска да коныс- тар еңжуықелді мекеннін күрамына енгізіледі.

Калалар және баска да елді мекендерді жоспарлау және салу кезінде оларды санитарлыктазарту, өндіріс пен тұтыну калдық- тарымен қауіпсіз жүмыс істеу козделуге және жүзеге асырылуға, шектеулі табиғат пайдалану режимі колданылатын орманды-сая- бакты, жасыл және корғау аймақтары қүрылуға тиіс. Ғимарат- тар, күрылыстар, үй-жайлар, автомобиль жолдары және өзге де өнеркәсіптік объектілер колайлы коршаған ортаны камтамасыз ететін техникалык регламенттердің, санитарлык-эпидемиологи- ялык ережелердің, нормалардың, кала күрылысының талаптары және өзге де талаптар ескеріле отырып орналастырылуға тиіс.

Каталог: ebook -> umkd
umkd -> Қазақстан республикасы білім және ғылым министрлігі
umkd -> «Кәсіптік қазақ тілі» ПӘнінің ОҚУ-Әдістемелік кешені
umkd -> «Кәсіптік қазақ тілі» ПӘнінің ОҚУ-Әдістемелік кешені
umkd -> Саясаттанумамандығына арналған «КӘсіби қазақ тілі» пәнінің
umkd -> ПӘннің ОҚу бағдарламасы (силлабус)
umkd -> Қазақстан республикасы білім және ғылым министрлігі семей қаласының ШӘКӘрім атындағы мемлекеттік
umkd -> Қазақстан республикасы білім және ғылым министрлігі семей қаласының ШӘКӘрім атындағы мемлекеттік
umkd -> Доцент Ж. Ш.Әбіш Іскерлік әлемі. Экономикалық терминология негіздері. Сөздің дәлдігі. Тақырыптың тірек сөздері
umkd -> Анкета көмегімен жаппай мәлімет жинау әдісі
umkd -> «ветеринариялық санитариядағЫ Ғылыми зерттеу негіздері»


Достарыңызбен бөлісу:
1   2   3   4   5   6   7   8   9




©melimde.com 2022
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет
Сабақтың тақырыбы
бойынша жиынтық
жиынтық бағалау
Сабақ тақырыбы
Сабақтың мақсаты
ғылым министрлігі
тоқсан бойынша
рсетілетін қызмет
бағалауға арналған
Сабақ жоспары
Жалпы ережелер
Қазақстан республикасы
қызмет стандарты
бекіту туралы
жиынтық бағалауға
жиынтық бағалаудың
республикасы білім
тоқсанға арналған
бағалау тапсырмалары
Қазақстан республикасының
арналған тапсырмалар
Реферат тақырыбы
білім беретін
арналған жиынтық
бағдарламасына сәйкес
Әдістемелік кешені
болып табылады
мерзімді жоспар
бағалаудың тапсырмалары
туралы хабарландыру
Қазақстан тарихы
сәйкес оқыту
пәнінен тоқсанға
арналған әдістемелік
республикасының білім
Қазақ әдебиеті
оқыту мақсаттары
Мектепке дейінгі
нтізбелік тақырыптық
қазақ тілінде
Жұмыс бағдарламасы
жалпы білім
оқыту әдістемесі
білім берудің
Республикасы білім
әдістемелік ұсыныстар
Инклюзивті білім
пәнінен тоқсан
туралы анықтама
тақырыптық жоспар
Қысқа мерзімді