1 Өңештің бөліктері және функциясы


Негізгі алмасу жіне оны анықтау әдістері



бет11/22
Дата14.09.2022
өлшемі57.88 Kb.
#290254
1   ...   7   8   9   10   11   12   13   14   ...   22
Байланысты:
Рубежка
Силлабус инновации РДГБ 3, Орыс тил-сессия(устный), русский СЕССИЯ АУЫЗША, Абсолютті және салыст.шамалар, Тұрақты ток электр тізбектері және оларды есептеу-melimde.com, Химиялық-технологиялық үдерістердің негізгі заңдылықтары. Хтү-ді-melimde.com, Сипаттамалы статистика №2
12.Негізгі алмасу жіне оны анықтау әдістері
Негізгі алмасу дегеніміз не?
Жұмсалған энергия мөлшері айналадағы температураға, істелген жұмыстың, ішілген астың түріне, оның мөлшеріне, құрамына, денедегі зат алмасу ұарұынына т.б. жағдайларға байланысты. Энергия жұмсалуы стандартты жағдайда өлшенеді.
Негізгі алмасу – тіршілікке қажетті ең төменгі энергия алмасуы. Негізгі алмасуды стандартты жағдайларда анықтайды:
1. аш қарында, ас қабылдаған соң 12-14 сағаттан кейін.
2. дене еттері босаңсыған, толық тыныштық күйде.
3. комфортты температурада – 18-22оС
Ересек адам үшін негізгі алмасудың орташа мәні 1 ккал/кг/сағ тең. Салмағы 70 кг, бойы 165-170, жасы 35-16 ересек ер адам үшін негізгі алмасудың мәні = 1700 ккал/тәул Әйелдер үшін = 1500 ккал/тәул

13.Терморегуляция. Терлеу, маңызы.
Терморегуляция немесе Жылу реттелуі дегеніміз сырттағы температура өзгерсе де дененің ішкі, өз температурасын қалыпты тұрақты күйінде сақтауы. Бұл арнайы әрекеттік жүйе арқылы іске асырылады. Дене температурасы үдайы бір деңгейде, тұрақты қалыпта сакталады, яғни денедегі жылу реттеледі. Дене температурасының реттелуіне карай Гомойотермді (жылы қанды жануарлар мен адам), Пойкилотермді (салқын қанды жануарлар), Гетеротермді (аю, суыр және т.б.). Жылу реттелуі физикалық және химиялық реттелу болып екіге бөлінеді. Физикалық реттелу жылу шығару деңгейін өзгерту аркылы, ал химиялық - жылу өндіру үрдісін күшейту не әлсірету аркылы, яғни зат алмасу қарқынын өзгерту аркылы іске асырылады. Жылу реттелуіне келетін болсақ гипоталамустың алдыңғы ядролары физикалық жылу реттелуін қадағалайды. Орталық жүйке жүйесінің әр түрлі бөлімдеріндегі жылу сезетін жүйке жасушалары, ішкі органдар мен шырышты қабаттың жылу рецепторлары, терідегі арнайы жүйке өткізгіш жолдары, эндокринді және тері бездері, бұлшықеттер қатысады.
Терлеу-бұл тер бездерімен секрецияның физиологиялық процесі. Бұл терморегуляция механизмінің байланыстарының бірі және денеге қоршаған ортаның жоғары температурасына бейімделуге көмектеседі, метаболизм өнімдерін шығаруға және дененің су-тұз балансын сақтауға қатысады. Сонымен қатар, терлеу денеміздегі қалдықтарды кетіруге көмектеседі. Тер-бұл эккрин және апокрин тер бездері шығаратын сулы без. Әдетте күніне 0,5-тен 1 литрге дейін тер бөлінеді, ол өткір иісі жоқ. Қоршаған орта немесе дене температурасының жоғарылауымен, стресспен, физикалық белсенділікпен, тамақтанғаннан кейін тер секрециясы жоғарылайды. Денсаулықты жақсартуға байланысты терлеу функциясы бұзылмауы керек. Егер Физикалық факторларға қарамастан тер бездері жұмысы бұзылатын болса онда гипергидроз немесе шамадан тыс терлеу симптомы деп аталатын патологиялық құбылыс пайда болады.
Күн өте ыстық. Терлейтіндей мезет. Сол уақытта терлемеу деген сөз Қан тамырларының ісініп кетуіне алып келуі мүмкін.Негiзiнен тер ол адам денесiнен болiнетiн (ыттыкта, физикалык козгалстарда т.б.) суйыктык деуге болады. Терлеу ол табиFый процес.осы процес журген кезде тiрi организмдерде аFзадаFы кажетсi3 3аттар, майлар (денеге жиналатын туздар) тер аркылы сыртка шыгарылады.



Достарыңызбен бөлісу:
1   ...   7   8   9   10   11   12   13   14   ...   22




©melimde.com 2022
әкімшілігінің қараңыз

    Басты бет
Сабақтың тақырыбы
бойынша жиынтық
жиынтық бағалау
Сабақ тақырыбы
Сабақтың мақсаты
ғылым министрлігі
бағдарламасына сәйкес
тоқсан бойынша
бағалауға арналған
Сабақ жоспары
Реферат тақырыбы
сәйкес оқыту
жиынтық бағалауға
арналған тапсырмалар
оқыту мақсаттары
білім беретін
Қазақстан республикасы
бағалау тапсырмалары
республикасы білім
Жалпы ережелер
жиынтық бағалаудың
бекіту туралы
рсетілетін қызмет
Қазақстан тарихы
мерзімді жоспар
тоқсанға арналған
Қазақстан республикасының
болып табылады
арналған жиынтық
нтізбелік тақырыптық
жалпы білім
қызмет стандарты
оқыту әдістемесі
арналған әдістемелік
Мектепке дейінгі
Қазақ әдебиеті
Зертханалық жұмыс
бағалаудың тапсырмалары
Инклюзивті білім
пәнінен тоқсанға
білім берудің
тақырыптық жоспар
Әдістемелік кешені
Қысқа мерзімді
туралы жалпы
республикасының білім
атындағы жалпы
Жұмыс бағдарламасы
Қазақстанның қазіргі
пайда болуы
қазақ тілінде